نتیجه مطالعه‌ای بزرگ:‌ مصرف دیرهنگام صبحانه با کاهش طول عمر ارتباط دارد

بیشتر توصیه‌های تغذیه‌ای درباره صبحانه روی محتوای بشقاب تمرکز دارند؛ اینکه چه چیزی بخوریم و چه مقدار. اما مطالعه‌ای بزرگ روی بیش از ۳۱هزار بزرگسال آمریکایی نشان می‌دهد زمان خوردن وعده‌های غذایی هم ممکن است با سلامت بلندمدت ارتباط داشته باشد.

پژوهشگران دریافتند افرادی که اولین وعده غذایی روز را دیرتر مصرف می‌کردند، در طول دوره پیگیری مطالعه بیشتر در معرض خطر مرگ قرار داشتند. بااین‌حال، این پژوهش فقط ارتباط آماری را نشان می‌دهد و ثابت نمی‌کند که دیر صبحانه خوردن مستقیماً باعث کاهش طول عمر می‌شود.

پژوهش جدید داده‌های ۳۱هزار و ۴۴ بزرگسال ۴۰ ساله و بالاتر را بررسی کرده است. شرکت‌کنندگان زمان تمام غذاها و نوشیدنی‌های کالری‌دار خود در طول شبانه‌روز را گزارش کرده بودند. پژوهشگران هر چیزی را که بعد از ساعت چهار صبح مصرف شده بود، به‌عنوان اولین دریافت کالری روز در نظر گرفتند. در طول دوره پیگیری که به‌طور میانگین ۸٫۶ سال ادامه داشت، ۷۱۲۹ نفر از افراد مورد مطالعه جان خود را از دست دادند که ۲۲۵۹ مورد به بیماری‌های قلبی‌عروقی مربوط بود.

کسانی که اولین وعده خود را بین ساعت ۸ تا ۱۰ صبح می‌خوردند، در مقایسه با افرادی که بین ساعت ۷ تا ۸ صبح غذا خوردن را شروع می‌کردند، حدود ۱۰ درصد خطر مرگ بیشتری داشتند. این اختلاف برای افرادی که اولین وعده را بین ساعت ۱۰ تا ۱۲ ظهر مصرف می‌کردند به ۱۹ درصد و برای کسانی که بعد از ظهر غذا خوردن را آغاز می‌کردند به ۲۹ درصد رسید.

در مورد مرگ‌های ناشی از بیماری‌های قلبی نیز روند مشابهی دیده شد. به گزارش ساینس‌آلرت، افرادی که اولین وعده غذایی خود را بعد از ظهر مصرف می‌کردند، در مقایسه با گروه ۷ تا ۸ صبح، حدود ۴۶ درصد خطر بیشتری برای مرگ قلبی‌عروقی داشتند.

رابطه زمان آخرین وعده غذایی با مرگ‌ومیر ساده و خطی نبود و الگوی U شکلی مشاهده شد، یعنی هم غذاخوردن خیلی زود و هم غذا خوردن خیلی دیر با خطر بالاتر همراه بود.

کسانی که پیش از ساعت ۷ شب غذا می‌خوردند، در مقایسه با افرادی که خوردن غذا را بین ساعت ۷ تا ۸ شب تمام می‌کردند، ۱۳ درصد بیشتر در معرض خطر مرگ به هر علت قرار داشتند. این رقم برای افرادی که بعد از نیمه‌شب غذا می‌خوردند، به ۲۷ درصد می‌رسید. براساس مدل‌سازی پژوهش، خطر مرگ در حوالی ساعت ۸ شب کمترین میزان را داشت.

نتایج به معنی تعیین ساعت ایده‌آل برای شام نیست. غذاخوردن دیرهنگام ممکن است ریتم شبانه‌روزی بدن و سوخت‌وساز را مختل کند، اما غذاخوردن خیلی زود نیز می‌تواند نشانه عواملی مانند بیماری، سن بالاتر یا تغییر سبک زندگی باشد.

بدن انسان ساعت زیستی ۲۴ ساعته‌ای دارد که بر خواب، هورمون‌ها و فعالیت اندام‌ها تأثیر می‌گذارد. پژوهش‌های قبلی روی حیوانات نشان داده‌اند غذاخوردن در زمان‌های نامناسب می‌تواند با افزایش وزن، تجمع چربی در کبد، تغییر ساعت زیستی اندام‌ها و اختلال در تنظیم قند و چربی خون همراه باشد.

مهم‌ترین محدودیت پژوهش، مشاهده‌ای بودن آن است. زمان غذاخوردن شرکت‌کنندگان عمدتاً براساس گزارش یک روز ثبت شده بود و ممکن است عادات واقعی آن‌ها در سال‌های طولانی را نشان ندهد. همچنین عواملی مانند نوع خواب، کار شیفتی، الگوی فعالیت روزانه و ویژگی‌های فردی مانند کرونوتایپ (تمایل بدن به خواب و فعالیت در ساعات خاص) می‌توانند روی نتایج اثر گذاشته باشند.

براساس مطالعه حاضر به‌تنهایی نمی‌توان توصیه کرد همه افراد ساعت صبحانه یا شام خود را تغییر دهند. یافته‌ها بیشتر نشان می‌دهند زمان غذا خوردن ممکن است یکی از نشانه‌های مرتبط با سلامت باشد و برای فهم رابطه علت و معلولی، به پژوهش‌های بیشتری نیاز است.

پژوهش در ژورنال European Journal of Clinical Nutrition منتشر شده است.