دیتاک، سوشال لیسنینگ فعال در حوزه پایش و تحلیل کسب‌وکارها در شبکه‌های اجتماعی، در گزارش جدیدی به تحلیل فضای اینستاگرام، تلگرام، توییتر، یوتیوب، روبیکا، بله و ایتا در ۱۱۶ روز قطعی اینترنت (که شامل ۴۸ روز سال ۱۴۰۴ و ۶۸ روز بهار ۱۴۰۵) پرداخته است. یک بخش مهم این گزارش تحلیل و آنالیز کسب و کارهای آنلاین در مواجهه با قطعی اینترنت است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد هر بار با قطعی اینترنت گروهی از کسب و کارها دیگر به کار ادامه نداده‌اند. بعد از قطعی اینترنت جنگ ۱۲ روزه ۲۰ درصد از مشاغل اینستاگرامی به کار خود بازنگشتند. همچنین بعد از قطعی اینترنت در دی و بهمن، تا ۹ اسفند تا ۵۰ درصد دیگر به شغل خود برنگشتند. این بیشترین میزانی است که قطعی اینترنت فعالان این اکوسیستم را درگیر کرده. همچنین بعد از قطعی ۸۸ روزه اینترنت که در دوران جنگ طول کشید ۴۰ درصد دیگر به شغل قبلی خود در اینستاگرام برنگشتند.

اگرچه خرداد ماه اینترنت متصل شد اما فعالیت فروشگاه‌ها در خرداد امسال نسبت به سال گذشته همچنان فاصله معناداری دارد. به طوری که فروشگاه‌های اینستاگرامی حدودا ۵۰ درصد کمتر از خرداد سال ۱۴۰۴ پست منتشر کرده‌اند.

یکی از واکنش‌های کسب‌وکارهای اینستاگرامی به قطعی‌های مکرر اینترنت، اضافه کردن تدریجی سکوهای داخلی در کنار اینستاگرام بوده است. پس از قطعی ۸۸روزه اینترنت، ۴.۲ درصد از این کسب‌وکارها فعالیت خود را در یک یا چند سکوی داخلی هم آغاز کردند؛ رقمی که دو برابر میزان ثبت‌شده در دی‌ماه است. برخی از فروشگاه‌ها به بله، برخی به روبیکا و ایتا روی آوردند و گروهی هم فعالیت خود را در چند سکوی داخلی گسترش دادند.

کدام استان فروشگاه اینستاگرامی بیشتری دارد؟ تهران و گیلان در اوج

اگر تعداد مشاغل اینستاگرامی را بسته به جمعیت شهرها اندازه‌گیری کنیم تهرانی‌ها و گیلانی‌ها بیشترین کسب‌وکار را در این پلتفرم دارند. پس از آن مردم خراسان رضوی و سپس در اصفهان بیشترین کسب‌و‌کار را در اینستاگرام راه انداخته‌اند.

توزیع جغرافیایی ۸۱ درصد از فروشگاه‌های اینستاگرامی در ۱۰ استان برتر ایران بر اساس داده‌های اینفوگرافیک.

در نمودار دوم سهم گیلان از فروشگاه‌های اینستاگرامی ۲.۵ برابر چیزی است که با توجه به سهم جمعیتی‌اش انتظار می‌رود. اگرچه تهران بیشترین سهم از فروشگاه‌های اینستاگرامی کشور را دارد، اما در مقایسه با جمعیت، گیلان تراکم بسیار بالاتری دارد.

اگر تعداد مشاغل اینستاگرامی را بسته به جمعیت شهرها اندازه‌گیری کنیم تهرانی‌ها و گیلانی‌ها بیشترین کسب‌وکار را در این پلتفرم دارند

در مقابل، خراسان جنوبی تنها حدود ۰٫۴۱ برابر سهم جمعیتی خود فروشگاه اینستاگرامی دارد. خراسان شمالی، لرستان، سیستان‌وبلوچستان، ایلام، چهارمحال‌وبختیاری و کهگیلویه‌وبویراحمد نیز در پایین‌ترین رتبه‌های این شاخص قرار دارند.

وقتی برکت از کمپین‌ها رفت؛ بازار شب عید ۹۷ درصد بازدید کمتری گرفت

کوچک شدن بازار مشاغل آنلاین را می‌توان از تغییرات کمپین‌هایی که سال ۱۴۰۴ برگزار شد رصد کرد. در سال ۱۴۰۴ کمپین‌های فروش و بازاریابی ۴۰ درصد کوچک‌تر شدند. یعنی تعداد برندها، حجم محتوا و بازدید کمتری را درگیر خودشان کردند.

در بلک فرایدی بازدید از کمپین‌های جمعه سیاه ۲۴ درصد کمتر شده بود و این شاخص در شب یلدا ۲۶ درصد کاهش یافته بود، اما مهم‌تر از دو تاریخ قبل بازار شب عید ۹۷ درصد بازدید کمتری گرفته است. جام جهانی تنها راه نجات کمپین‌ها بعد از ماه‌ها قطعی اینترنت بوده که توجه مخاطبان به بازار را سه برابر بیشتر کرده است.

نه فقط مردم که حتی برندها هم دیگر دست از رقابت کشیدند و از ﻫﺮ ۱۰۰ ﺑﺮﻧﺪ ﺷﺎﺧﺼﯽ که در ﺑﻠﮏ فرایدی ﮐﻤپین داﺷﺖ، تنها ۵۱ ﺑﺮﻧﺪ در یلدا ﻓﻌﺎل ﺑﻮده است. داده‌ﻫﺎ نشان ﻣﯽ‌دﻫﺪ ﺑﺎ وﺟﻮد اینکه ﺣﺠﻢ ﺗﻮﺟﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ ﺷﺐ ﯾﻠﺪا ۷ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﻠﮏ ﻓﺮاﯾﺪی ﺑﻮده اﺳﺖ، اﻣﺎ تنها ﻧﯿﻤﯽ از ﺑﺮﻧﺪﻫﺎ در یلدا، نسبت ﺑه ﺑﻠﮏ فرایدی ﺣﺎﺿﺮ بودند.

تغییرات کاربران با هر قطعی اینترنت؛ زلزله در «بله»

روند رشد و تغییرات تعداد کاربران فعال پیام‌رسان‌های داخلی از فروردین ۱۴۰۴ تا خرداد ۱۴۰۵ بر اساس داده‌های منتشر شده نشان می‌دهد که بله اگرچه خیلی دیر به این رالی پیوسته اما خیلی سریع به آمار روبیکا نزدیک شده است.

اگرچه ایتا سال ۱۴۰۳ رتبه اول رشد را در پیام‌رسان‌ها داشت، اما امسال ﺟﺎﯾﮕﺎه ﻧﺨﺴﺖ ﺧﻮد را در ﺑﺴﺘﺮﻫﺎی داﺧﻠﯽ از دﺳﺖ داده اﺳﺖ. در بازه زمانی قطعی اینترنت کاربران روبیکا را تا ۵۰ درصد، کاربران بله را تا ۲۷۰ درصد و ایتا را ۲۶ درصد افزایش داد.

کاربران مجبور به ساختن چند حساب کاربری شدند: اگر در سال ۱۴۰۳ هر کاربر، ۱.۵ حساب فعال داشت در بهار امسال هر کاربر میانگین سه حساب دارد.

اگر در سال ۱۴۰۳ هر کاربر، ۱.۵ حساب فعال داشت در بهار امسال هر کاربر میانگین سه حساب دارد. این یعنی کاربران مجبور شدند در کنار بسترهای بین‌المللی به ضرورت وارد بسترهای داخلی هم بشوند.

*برای آشنایی با روش‌شناسی دیتاک در تهیه این گزارش می‌توانید به این صفحه مراجعه کنید.