موشک استارشیپ بیش از یک ماه پس از پرواز فضایی تاریخی خود، سرانجام در مسیر بازگشت به خانه قرار گرفت. اسپیسایکس روز پنجشنبه اعلام کرد که مرحله فوقانی ۵۲ متری استارشیپ که بهاختصار «شیپ» نامیده میشود، در اقیانوس هند و در نزدیکی جزیره کریسمس، روی یک کشتی عظیم «نیمهشناور» قرار گرفته است.
شیپ از ۲۴ ژوئیه (سه مرداد) در آب بود؛ زمانی که با فرود روی دریا، سیزدهمین پرواز آزمایشی خود را به پایان رساند. اکنون این فضاپیما قرار است به پایگاه استاربیس اسپیسایکس در جنوب تگزاس بازگردد؛ سفری که به گفته شرکت، انتظار میرود چند ماه طول بکشد.
پرواز سیزدهم استارشیپ از استاربیس انجام شد و شیپ را برای سفری حدوداً یکساعته در مسیر زیرمداری به پرواز درآورد. موشک اسپیسایکس در آن مأموریت عملکرد درخشانی داشت؛ بهطوری که طبق برنامه، محمولههای خود شامل ۲۰ ماهواره بزرگ و نسل جدید استارلینک نسخه ۳ را در فضا مستقر کرد و همچنین توانست یکی از شش موتور رپتور خود را در فضا دوباره روشن کند.
شیپ سپس در اقیانوس هند و در نزدیکی سواحل استرالیای غربی بهآرامی روی آب فرود آمد؛ آنقدر آرام که در واقع بدون آسیب جدی از این فرود جان سالم به در برد. این اتفاق بیسابقه بود؛ زیرا در تمام پروازهای قبلی استارشیپ، مرحله فوقانی یا هنگام ورود مجدد به جو زمین متلاشی یا اندکی پس از فرود در آب و پس از واژگونی به پهلو، منفجر میشد.
بوستر مرحله اول استارشیپ به نام سوپر هوی نیز در جریان پرواز سیزدهم تلاش کرد در خلیج مکزیک فرودی نرم روی آب داشته باشد، اما با مشکلات در موتور مواجه شد و با شدت به آب برخورد کرد.
اسپیسایکس تصمیم گرفت از فرود غیرمنتظره شیپ نهایت استفاده را ببرد. این شرکت اعلام کرد بررسی نزدیک شیپ میتواند دادههای ارزشمندی درباره عملکرد سپر حرارتی آن در طول پرواز ارائه کند؛ اطلاعاتی کلیدی که برای پیشبرد ساخت استارشیپ مفید هستند. به همین دلیل، این شرکت پس از پرواز سیزدهم عملیات یدککشیدن شیپ به سمت ساحل را آغاز کرد؛ تلاشی که در ابتدا محکوم به شکست به نظر میرسید.
ایلان ماسک، بنیانگذار و مدیرعامل اسپیسایکس، در پستی که ۷ اوت در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد، گفت: «متأسفانه، در حال حاضر وضعیت بازیابی شیپ چندان امیدوارکننده نیست.» او در پاسخ به پست اسپیسایکس در همان روز که در آن به «شرایط دشوار و مواجتر شدن دریا» اشاره شده بود، این اظهارنظر را مطرح کرد.
بااینحال، اسپیسایکس دست از تلاش نکشید و سرانجام توانست شیپ را به جزیره کریسمس یدک بکشد؛ قلمرویی متعلق به استرالیا که درحدود ۱۹۰۰ کیلومتری شمال غرب شهر بروم در استرالیای غربی قرار دارد. مهندسان شرکت پس از رسیدن به جزیره، موشک را در حالی که روی امواج شناور بود، بهمدت چند روز بازرسی کردند و به گفته اسپیسایکس، دادههای ارزشمندی به دست آوردند.
بررسی نزدیک شیپ میتواند دادههای ارزشمندی درباره عملکرد سپر حرارتی آن در طول پرواز ارائه کند
اسپیسایکس سپس در ایکس چندین عکس از عملیات بازرسی منتشر کرد و نوشت: «مهندسان نمونههایی از سپر حرارتی جمعآوری کردند و به اطلاعات مهمی درباره عملکرد وسیله هنگام ورود مجدد به جو دست یافتند. اکنون نیز بهبودهایی برای نسخههای آتی موشک برنامهریزی شده است.»
بدون شک پس از رسیدن کشتی حملکننده نیمهشناور به تگزاس، بررسیهای بیشتری نیز انجام خواهد شد. این کشتی بدین دلیل «نیمهشناور» نامیده میشود که عرشه آن برای قراردادن محمولههای شناور سنگین به زیر آب میرود و سپس همراه با محموله، دوباره از آب بالا میآید.
اسپیسایکس در پستی دیگر در ایکس نوشت: «به تمام اعضای تیم بازیابی اسپیسایکس که با پشت سر گذاشتن شرایط دشوار، امکان دسترسی مهندسان ما به حجم زیادی از دادهها را فراهم کردند تبریک میگوییم؛ دادههایی که به ساخت سریعتر استارشیپ کمک خواهند کرد.»