اسپیس‌ایکس می‌خواهد ۱۰۰هزار ماهواره استارلینک را در مدار زمین قرار دهد

اگر اسپیس‌ایکس را بتوان با یک ویژگی توصیف کرد، بدون شک جاه‌طلبی است. شرکت فضایی ایلان ماسک به‌تازگی درخواستی را به کمیسیون ارتباطات فدرال آمریکا (FCC) ارائه کرده است تا مجوز استقرار منظومه‌ای متشکل از صدهزار ماهواره‌ی نسل سوم (Gen3) را در مدار نزدیک زمین دریافت کند.

جاناتان مک‌داول، ستاره‌شناس و ردیاب ماهواره‌ها که پنج‌شنبه ۹ ژوئیه این خبر را در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد، گفت این منظومه صدهزارتایی به احتمال زیاد نسخه‌ای ارتقایافته از شبکه اینترنت ماهواره‌ای استارلینک اسپیس‌ایکس خواهد بود.

برنامه جدید اسپیس‌ایکس، گستره حضور مداری استارلینک را به‌طرز چشمگیری افزایش خواهد داد. این شرکت هم‌اکنون نزدیک به ۱۰٬۸۰۰ ماهواره اینترنتی را در مدار نزدیک زمین به کار گرفته است و همچنین مجوز FCC را برای استقرار حدود چهارهزار ماهواره دیگر در اختیار دارد.

همچنین هر ماهواره نسل سوم به‌مراتب بزرگ‌تر از نسل‌های پیشین خود خواهد بود. به گفته مک‌داول، در درخواست ارائه‌شده به کمیسیون ارتباطات فدرال آمده است که وزن هر ماهواره بین ۲٬۰۰۰ تا ۲٬۵۰۰ کیلوگرم خواهد بود و با بازشدن آرایه‌های خورشیدی، مساحتی بین ۳۰۰ تا ۴۰۰ متر مربع را پوشش خواهد داد.

اسپیس‌ایکس ماهواره‌های نسل دوم مینی را در دسته‌های ۲۹تایی و برفراز موشک فالکون ۹ که ستون فقرات ناوگان پرتاب این شرکت محسوب می‌شود، به فضا می‌فرستد. اما ماهواره‌های نسل سوم آن‌قدر بزرگ هستند که احتمالاً باید با استارشیپ، موشک غول‌پیکر فوق‌سنگین اسپیس‌ایکس که برای مأموریت‌های اعزام انسان به ماه و مریخ در دست ساخت است، پرتاب شوند.

بااین‌حال، استارلینک نسل سوم بزرگ‌ترین ماهواره‌ای نیست که اسپیس‌ایکس در دست طراحی دارد. این شرکت همچنین قصد دارد ابرمنظومه هوش مصنوعی متشکل از یک میلیون ماهواره را با نام «استارمایند» بسازد.

ماسک در فوریه ۲۰۲۶ درباره منظومه ماهواره‌ای هوش مصنوعی نوشت: «پرتاب منظومه‌ی متشکل از یک میلیون ماهواره که به‌عنوان مراکز داده مداری فعالیت می‌کنند، نخستین گام برای تبدیل‌شدن به تمدنی در سطح گونه دوم کارداشف است. چنین تمدنی می‌تواند از تمام توان خورشید بهره بگیرد و در عین حال از کاربردهای مبتنی بر هوش مصنوعی برای میلیاردها نفر پشتیبانی و آینده چندسیاره‌ای بشر را تضمین کند.»

چندین شرکت دیگر، از جمله آمازون و بلو ارجین نیز در حال ساخت منظومه‌های ماهواره‌ای بزرگ در مدار نزدیک زمین هستند یا قصد دارند در آینده نزدیک چنین کاری انجام دهند.

بااین‌حال، گروه‌های مختلف و سازمان‌های گوناگون نسبت به شلوغ‌تر شدن مدار زمین اعتراض کرده‌اند. منتقدان تاکنون بارها از پیامدهای ابرمنظومه‌های ماهواره‌ای برای رصدهای نجومی، حیات‌وحش، جو زمین و همچنین لذت‌بردن انسان‌ها از آسمان شب، در کنار مسائل دیگر، ابراز نگرانی کرده‌اند.

همین اواخر، پژوهشگران رصدخانه جنوبی اروپا در مطالعه‌ای تازه نشان دادند که اگر تعداد ماهواره‌های فعال در مدار زمین از صدهزار عدد فراتر برود، تلسکوپ‌های زمینی امکان رصد آسمان را از دست خواهند داد.