خیز ناسا برای حضور پایدار در ماه؛ سه شرکت خصوصی مسئول ارسال ماهنوردهای رباتیک شدند
ناسا درحال افزایش تلاشهای خود در جهت فراهمکردن شرایط برای حضور پایدار انسان روی ماه است و بهمنظور پیشبرد این هدف، حتی قصد دارد از برخی منابع مربوط به برنامههای اکتشاف مریخ خود، بهره ببرد.
روز سهشنبه، سازمان فضایی آمریکا اعلام کرد که سه شرکت درمجموع برای دریافت ۶۰۰ میلیون دلار بودجه جهت انجام چهار مأموریت فرود روی سطح ماه در اواخر سال ۲۰۲۸ انتخاب شدهاند. این شرکتها بهنامهای آستروبوتیک، فایرفلای ارواسپیس و اینتویتیو ماشینز موظفاند محمولههای علمی مهم ناسا را که به ساخت پایگاه دائمی قمری کمک خواهند کرد، روی سطح ماه فرود بیاورند. طبق اعلام ناسا، آستروبوتیک دو مورد از این چهار مأموریت را انجام خواهد داد.
رایان استفن، سرپرست موقت واحد ماهنشینهای باری پایگاه ماه ناسا، در بیانیهای گفت: «ما در حال ساخت یک میدان آزمایشی برای عملیات پایگاه ماه هستیم. افزایش سرعت سفارش مأموریتهای ماه و فرصتهای پرتاب به ما امکان میدهد سریعتر حرکت کنیم، یاد بگیریم، دست به اصلاح بزنیم و پیشرفت کنیم.»
اما ناسا پیش از بازگرداندن انسانها به تنها قمر زمین، ممکن است نخستین ماهنورد رباتیک خود را به ماه بفرستد. در سالهای اخیر کشورهایی مانند ژاپن و هند با موفقیت ماهنوردهایی روی ماه فرود آوردهاند و کشورهای دیگر نیز تلاش کرده و شکست خوردهاند؛ اما در کمال تعجب، ناسا تاکنون هرگز دست به انجام این کار نزده است.
آیزاکمن گفت برای دستیابی به این نقطه عطف، ناسا میتواند ماهنوردی را که در ابتدا قرار بود به مریخ برود، تغییر کاربری دهد. ماهنورد قطبی برای رصد، نقشهبرداری و اکتشاف در محل (PROMISE) در ابتدا قرار بود به مریخ برود و در کنار مریخنوردهای کیوراسیتی و پرسویرنس روی سیاره سرخ فعالیت کند؛ اما اکنون ممکن است سرانجام به جای مریخ در ماه مورد استفاده قرار گیرد.
آیزاکمن در نشست خبری سهشنبه برای اعلام خبر واگذاری قراردادهای جدید، گفت: «ما در حال بررسی جدی این موضوع هستیم که پرامیس را به ماه بفرستیم.»
- تب داغ بازگشت به ماه؛ ناسا سه مأموریت اولیه برای ساخت پایگاه قمری را معرفی کرد06 خرداد 05مطالعه '4
- فضانوردان آرتمیس ۴ ناسا با نسل جدید خودروهای ماهپیما رانندگی خواهند کرد06 خرداد 05مطالعه '3
- آیا ناسا واقعاً میتواند فضانوردان را تا سال ۲۰۲۸ روی ماه فرود بیاورد؟17 روز قبلمطالعه '13
چهار مأموریت اعلامشده بخشی از بازطراحی گسترده جاهطلبیهای ناسا در زمینه ماه، پس از روی کار آمدن آیزاکمن به عنوان مدیر ناسا در دسامبر سال گذشته هستند. دولت ترامپ در یک فرمان اجرایی که همان ماه صادر شد، به این سازمان دستور داد تمرکز خود را روی ماه بگذارد و اهدافی نظیر فرود انسان روی سطح ماه تا سال ۲۰۲۸ و آغاز ساخت پایگاه دائمی انسانی تا سال ۲۰۳۰ را تعیین کند.
دستور دولت ترامپ موجب شکلگیری برنامه چندمرحلهای و جاهطلبانه جدید ناسا برای ماه شد. در ماه مارس، آیزاکمن نقشه راهی ۳۰ میلیارد دلاری برای سرعت بخشیدن به فرودهای ماه و آغاز ساخت پایگاه ارائه کرد. یکی از بخشهای کلیدی این برنامه، مأموریت آرتمیس ۴ ناسا است که در آن فضانوردان این سازمان پس از بیش از ۵۰ سال دوباره روی ماه فرود خواهند آمد.
آرتمیس ۴ هنوز تاریخ پرتاب قطعی ندارد، اما ناسا نیمه اول سال ۲۰۲۸ را هدف گرفته است. ناسا سپس میخواهد تا سال ۲۰۳۲ خدمهای از فضانوردان را به یک پایگاه نیمهدائمی در قطب جنوب ماه اعزام کند. درنهایت، مرحله پایانی شامل ساخت پایگاه دائمی مجهز به انرژی حاصل از رآکتور هستهای تا سال ۲۰۳۶ خواهد بود.
در مجموع، برنامه ساخت پایگاه قمری ناسا شامل ۷۹ پرتاب، ۷۳ ماهنشین، ۱۰ ماهنورد، چندین پهپاد، ماژولهای سکونتگاهی و دیگر تجهیزات زیرساختی خواهد بود.
ناسا تاکنون هیچ ماهنورد رباتیکی روی سطح ماه فرود نیاورده است
اکنون دستکم بخشی از این مأموریتها در حال آشکار شدن هستند. آستروبوتیک ۲۹۷٫۹ میلیون دلار برای انجام دو مأموریت دریافت خواهد کرد، در حالی که فایرفلای ارواسپیس و اینتویتیو ماشینز به ترتیب ۱۴۴٫۲ میلیون دلار و ۱۴۸٫۳ میلیون دلار برای انجام هرکدام یک مأموریت دریافت میکنند. هر پرواز از نسخه بهروزشده از طراحی ماهنشینی که قبلاً پرواز کرده، استفاده خواهد کرد و تمام آنها محمولههای علمی یکسانی حمل خواهند کرد.
ابزارها شامل یک دوربین پیشرفته برای تهیه نمای سهبعدی از محل فرود هستند تا دانشمندان بتوانند شرایط ماه را بهتر درک کنند و زمینه را برای فرود فضاپیماهای بزرگتر در آینده فراهم کنند. همچنین یک آرایه ناوبری لیزری و ابزاری برای مطالعه تابشهای محیطی همراه این محمولهها خواهد بود.
جوئل کرنز، معاون مدیر بخش اکتشافات در واحد مأموریتهای علمی ناسا، در همان بیانیه گفت: «با ارسال ابزارهای علمی یکسان روی چندین ماهنشین، درک بهتری از خطرات احتمالی هنگام فرود به دست خواهیم آورد و شبکهای سرتاسری از دادههای محیطی و نقاط مرجع مکانی روی ماه ایجاد خواهیم کرد. این شبکه به ایستگاههای هواشناسی در نقاط مختلف زمین شباهت دارد.
انتخاب سه شرکت نامبرده مدت کوتاهی پس از آن انجام شد که یکی دیگر از شرکتهای کلیدی در برنامههای ماه ناسا با شکستی بزرگ روبهرو شد. موشک نیوگلن شرکت بلو ارجین که به عنوان پرتابگر برای چندین مأموریت برنامهریزیشده ماه انتخاب شده بود، در ماه اردیبهشت روی سکوی پرتاب منفجر شد. بااینحال، بلو ارجین اعلام کرده که بهزودی فعالیتش را از سر خواهد گرفت تا از ایجاد تأخیرهای جدی در جدول زمانی ناسا جلوگیری کند.