شرکت فضایی مدیرعامل سابق گوگل، مدارگرد مریخی بعدی ناسا را میسازد
ناسا برای ساخت ماهوارهی مریخی بعدیاش، با رلتیویتی اسپیس (Relativity Space)، شرکت فضایی تحت مالکیت و هدایت اریک اشمیت، مدیرعامل سابق گوگل وارد همکاری شده است. رلتیویتی همان شرکتی است که چند سال پیش با وعدهی ساخت موشکهای چندبارمصرف با فناوری چاپ سهبعدی، نام خود را مطرح کرد.
رلتیویتی اسپیس که در کالیفرنیا قرار دارد، طراحی، ساخت و پرتاب فضاپیمایی را برعهده خواهد گرفت که مجموعه ابزارهای علمی آئولوس ناسا را به مدار مریخ میبرد. این کاوشگر نخستین مأموریتی خواهد بود که اندازهگیریهای روزانه از محیط کلی سیارهی سرخ ارائه میکند. طبق اعلام ناسا، آئولوس دادههایی دربارهی گردوغبار و پوشش ابری مریخ، بادها و دما جمعآوری خواهد کرد.
جرد آیزاکمن، مدیر ناسا، هفتهی گذشته در بیانیهای گفت: «همکاریهای عمومی-خصوصی مانند این، نیروی چندبرابرکننده برای علم هستند.»
شراکت تازه اعلامشده و دیگر همکاریهای میان ناسا و صنعت خصوصی، با هدف کمک به آژانس فضایی برای تمرکز منابعش روی اکتشافات علمی مهم طراحی شده است. آیزاکمن گفت: «با ترکیب ابزارهای علمی در سطح جهانی ناسا با نوآوری و سرمایهگذاری تجاری، میتوانیم علم بیشتری را با دفعات بیشتر انجام دهیم و زمان لازم برای رساندن دادههای حیاتی به دست پژوهشگرانی را کاهش دهیم که برای مأموریتهای انسانی آینده به مریخ آماده میشوند.»
آئولوس از چهار ابزار تشکیل شده است که در کنار یکدیگر کار میکنند تا تصویری کامل از جو مریخ و رفتار آن ترسیم کنند. ناسا علاوه بر بهبود مدلهای علمی مربوط به محیط مریخ، قصد دارد از این دادهها برای کاهش خطرات مأموریتهای رباتیک و سرنشیندار آینده که روی سطح مریخ فرود میآیند استفاده کند.
ناسا قصد دارد مأموریت آئولوس را در سال ۲۰۲۸ پرتاب کند. این فضاپیما در مرکز پژوهشی ایمز ناسا در کالیفرنیا طراحی و ساخته خواهد شد و سپس برای آزمایشهای پیش از پرتاب، روی فضاپیمای رلتیویتی نصب میشود.
ناسا متعهد شده است که از عملیات علمی آئولوس دستکم برای یک سال مریخی (حدود ۶۸۷ روز زمینی) پشتیبانی کند. البته این آژانس در گذشته، هر زمان که امکان داشته، مأموریتهای مریخی خود را بسیار فراتر از عمر اولیه تمدید کرده است.
ناسا بهتازگی مجبور شد به فعالیتهای کاوشگر ماون (مأموریت تکامل مواد فرار و جو مریخ) در مدار سیاره سرخ پایان دهد؛ زیرا یک نقص فنی موجب از دست رفتن ارتباط با ماهواره شد. بااینحال، مدارگرد ماون بیش از یک دهه فراتر از مأموریت اولیهی یکسالهی خود فعالیت کرد.
درحال حاضر، فقط دو ماهوارهی فعال از ناسا در مدار مریخ بهسر میبرند: مدارگرد شناسایی مریخ (MRO) و مارس اودیسه که هر دو نزدیک به دو دهه یا بیشتر، فراتر از برنامهی اولیهی خود فعالیت کردهاند.
از طرف دیگر، شرکت رلتیویتی مسئول طراحی فضاپیمای مریخی، پرتاب آن و همچنین عملیات ماهواره در فضا خواهد بود. موشک آزمایشی این شرکت به نام تران ۱، در مارس ۲۰۲۳ برای نخستین و تنها مرتبه پرتاب شد، اما نتوانست به مدار برسد. پس از آن، شرکت تمرکز خود را روی ساخت موشک بزرگتر و تا حدی چندبارمصرف تران آر (Terran R) گذاشت که انتظار میرود نخستین پرتابش اواخر امسال انجام شود.
اریک اشمیت که از سال ۲۰۰۱ تا ۲۰۱۱ مدیرعامل گوگل بود، در مارس ۲۰۲۵ با خرید بخش عمده سهام رلتیویتی اسپیس، علاوه بر آنکه مالکیت شرکت را در دست گرفت، بهعنوان رئیس هیئت مدیره نیز منصوب شد.