نجات گونههای درمعرض انقراض؛ پروژه ۲۰۰ میلیون دلاری مشترک دیکاپریو و بزوس
روز سهشنبه، پروژهی ققنوس گونهها (Phoenix Species Project) رسماً آغاز به کار کرد. این طرح حاصل همکاری دو نهاد بزرگ است: «صندوق زمین» از جف بزوس (بنیانگذار آمازون) و سازمان غیرانتفاعی «Re:wild» که توسط لئوناردو دیکاپریو و وس سکرست، زیستشناس برجسته تأسیس شده است. هر یک از این دو سازمان، ۱۰۰ میلیون دلار برای پروژه اختصاص دادهاند و در مجموع، بودجهای ۲۰۰ میلیون دلاری برای نجات گونههای در معرض خطر فراهم شده است.
پروژه مشترک بزوس و دیکاپریو از بیش از صد شریک محلی و بینالمللی، از جمله جوامع بومی، دولتها و سازمانهای زیستمحیطی، برای اجرای استراتژیهای حفاظتی استفاده خواهد کرد. این استراتژیها میتواند شامل برنامههای پرورش در اسارت، انتقال گونهها به زیستگاههای جدید، کنترل بیماریها و مبارزه با گونههای مهاجم باشد. هدف اصلی، جلوگیری از انقراض کامل گونههای انتخابشده است.
فهرست گونههای هدف، تنوع زیستی شگفتانگیزی را شامل میشود. این فهرست شامل خزندگان، پرندگان، پستانداران، ماهیها، کوسهها و پرتوماهیان، دوزیستان، بیمهرگان و حتی گیاهان است. این گونهها در ۳۰ کشور و در پنج قاره پراکنده شدهاند. نکتهی قابلتوجه این است که برخی از آنها، در حال حاضر در طبیعت منقرض شدهاند و تنها در اسارت باقی ماندهاند.
به گزارش ساینتیفیک آمریکن، راهاندازی پروژه، چند هفته پس از اعلام عقبنشینی گستردهی دولت آمریکا از قانون گونههای در معرض خطر انجام شده است. بر اساس تغییرات جدید، تصمیمگیری دربارهی تعیین «زیستگاه حیاتی» برای گونههای در معرض خطر، باید هزینههای اقتصادی و ملاحظات امنیت ملی را نیز در نظر بگیرد.
یکی دیگر از تغییرات جنجالی این است که اگر دولت تشخیص دهد منطقهای برای بقای گونهی در معرض خطر ضروری نیست، میتواند وضعیت حفاظتی آن را لغو کند. یعنی دیگر لازم نیست آن منطقه به عنوان «زیستگاه حیاتی» محافظت شود. این تصمیم، موجی از نگرانی را بین فعالان محیط زیست ایجاد کرده است.
اتحادیهی بینالمللی حفاظت از طبیعت، بیش از چهارهزار گونه را به شدت در معرض خطر اعلام کرده است
در حال حاضر، سرویس ماهی و حیات وحش ایالات متحده، ۱,۵۱۵ گونهی جانوری را در فهرست گونههای در معرض خطر و تهدیدشده قرار داده است. در سطح جهانی، وضعیت بسیار بحرانیتر است. براساس آخرین دادههای اتحادیهی بینالمللی حفاظت از طبیعت (IUCN)، بیش از چهارهزار گونهی جانوری به عنوان «به شدت در معرض خطر» طبقهبندی شدهاند که این تعداد از سال ۲۰۰۰ تقریباً پنج برابر شده است. همچنین، ۷,۲۵۲ گونه در معرض خطر و ۷,۲۳۴ گونه آسیبپذیر ثبت شدهاند.
پروژهی ققنوس گونهها، در واقع پاسخی مستقیم و عملی به این بحران فزاینده است و تلاش میکند با سرمایهگذاری کلان و همکاری بینالمللی، مسیر انقراض گونههای ارزشمند سیاره را معکوس کند.