زمین زیر سایه تغییر اقلیم؛ سیل ویرانگر در غنا دستکم ۱۳ کشته برجای گذاشت
درحالیکه اروپا این روزها با موج شدید گرمای کمسابقه دستوپنجه نرم میکند، بارشهای شدید و سیلابهای گسترده در شهر آکرا، پایتخت غنا، دستکم ۱۳ کشته برجای گذاشته است. مقامات آتشنشانی این کشور که در عملیات امداد و نجات حضور دارند، میگویند احتمال افزایش شمار قربانیان نیز وجود دارد.
دولت غنا از شهروندان خواسته است در خانه بمانند یا در صورت لزوم به مناطق مرتفعتر منتقل شوند. همزمان، سازمان هواشناسی این کشور نسبت به ادامه بارشها و نزدیک شدن سامانه طوفانی بزرگی از سمت شرق هشدار داده است.
هرچند بخش زیادی از آب ناشی از بارشهای شب یکشنبه در حال فروکش کردن است، عملیات امداد و ارزیابی خسارات همچنان ادامه دارد. اداره آتشنشانی غنا اعلام کرده تاکنون بیش از ۴۷۰ نفر را از مناطق سیلزده نجات داده است.
بیشترین خسارت در مناطق کمارتفاع شهر گزارش شده است؛ جایی که خانهها و خودروها زیر آب رفتهاند و برخی ساختمانها نیز آسیب جدی دیده یا تخریب شدهاند. تصاویر منتشرشده در شبکههای اجتماعی نیز نشان میدهد خیابانها به رودخانههایی از آب گلآلود تبدیل شدهاند.
گروههای امدادی شامل پلیس، ارتش، آتشنشانی و سازمان مدیریت بحران ملی در مناطق آسیبدیده مستقر شدهاند. وزارت کشور غنا اعلام کرده هدف از این استقرار، نظارت بر وضعیت و حفاظت از جان و اموال مردم است. مقامات از مردم خواستهاند از تردد در مناطق سیلزده خودداری کنند و در صورت گرفتار شدن آب در خانه، فوراً به ارتفاعات امن بروند.
براساس اعلام جان ماهاما، رئیسجمهور غنا، حدود ۱۴۰ میلیمتر باران در مدت کوتاهی در آکرا ثبت شده است؛ رقمی که بیش از دو برابر بیشترین بارش ثبتشده در سال گذشته (حدود ۵۶ میلیمتر) محسوب میشود. او این افزایش را نشانهای از تشدید اثرات تغییرات اقلیمی عنوان میکند..
سازمان هواشناسی غنا نیز هشدار داده است که بارشهای بیشتری در مناطق جنوبی کشور، از جمله آکرا، در روزهای آینده ادامه خواهد داشت و خطر سیلابهای تازه همچنان بالاست.
به گزارش بیبیسی، شرکتهای برق غنا (GRIDCo و ECG) بهطور موقت برق بخشهایی از شهر را قطع کردهاند. این تصمیم به دلیل آسیب به زیرساختهای برق در چندین ایستگاه فرعی و برای جلوگیری از خطرات برقگرفتگی و آسیب به تجهیزات اتخاذ شده است.
سیلاب آکرا عمدتاً ناشی از بارشهای شدید و کمسابقه در کنار ضعف سیستم زهکشی، انسداد مسیرهای آب و ساختوسازهای غیرقانونی در بستر آبراهها است
آکرا، شهری با بیش از چهار میلیون نفر جمعیت، در سالهای اخیر بهسرعت رشد کرده است. اما توسعه شهری بدون برنامهریزی مناسب، در کنار سیستم زهکشی ضعیف، از عوامل تشدیدکننده سیلابها به شمار میرود. گرفتگی کانالهای آب و ساختوسازهای غیرقانونی در مسیر آبراهها نیز مشکل را تشدید کرده است.
رئیسجمهور غنا با انتقاد از این وضعیت گفته است: «رفتار غیرمسئولانه برخی افراد، کل جوامع را در معرض خطر قرار میدهد.» او پس از بازدید هوایی از شهر دستور تخریب ساختوسازهای غیرقانونی در مسیرهای آب را صادر کرده است.
سیلابهای شدید در آکرا پدیدهای تازه نیست و این شهر پیشتر نیز تجربهای مشابه را در سال ۲۰۱۵ پشت سر گذاشته بود. در آن سال، آبگرفتگی گسترده با انفجار در یک جایگاه سوخت همراه شد؛ حادثهای مرگبار که حدود ۱۵۰ نفر جان خود را از دست دادند.
در همین حال، سازمان واتراید (سازمان بینالمللی غیردولتی که برای دسترسی مردم به آب سالم، بهداشت و خدمات فاضلاب در کشورهای درحال توسعه فعالیت میکند) خواستار تقویت برنامهریزی شهری و آمادگی دربرابر بحرانهای اقلیمی شده است. مدیر این سازمان تأکید کرد: «آنچه در آکرا رخ میدهد، رویدادی تصادفی نیست، بلکه بخشی از الگویی است که با تغییرات اقلیمی و شهرنشینی سریع و بدون برنامه تشدید شده است.»