زنگ خطر در آلپ؛ کل ذخیره برف زمستانی یخچال‌های سوئیس از دست رفت

دوشنبه ۲۹ ژوئن، یخچال‌های سوئیس به نقطه بحرانی «منفی‌شدن تراز سالانه» رسیدند؛ بدین معنی که تمام ذخیره برف و یخی را که درطول زمستان انباشته کرده بودند، از دست دادند و از این پس تا پایان سال، در مسیر عقب‌نشینی خواهند بود. این رویداد تصادفی به نظر نمی‌رسد؛ زیرا درست زمانی رخ داده که اروپا با یکی از شدیدترین موج‌های گرمای ثبت‌شده دست‌و‌پنجه نرم می‌کند.

هر سال، یخچال‌شناسان تاریخ مشخصی را در تقویم‌های خود علامت می‌زنند؛ روزی که تراز آبی یخچال‌های سوئیس منفی می‌شود. انتظار می‌رود یخچال‌ها در طول زمستان بر حجم خود بیفزایند و در تابستان بخشی از آن را از دست بدهند؛ اما پس از یک نقطه بحرانی، میزان ذوب و اتلاف یخ، از تمام حجم ذخیره‌شده در زمستان فراتر می‌رود. دانشمندان این نقطه بازگشت‌ناپذیر را «روز منفی‌شدن تراز یخچال» می‌نامند.

به‌گزارش آی‌اف‌ال ساینس، روز منفی‌شدن تراز یخچال هر سال جابه‌جا می‌شود، اما روند بلندمدت آن به‌طور کلی مشخص است. این روز در چند دهه‌ی گذشته به‌تدریج زودتر فرا رسیده و از ماه اوت به ژوئیه و اکنون به اواخر ژوئن رسیده است.

ماتیاس هوس، یخچال‌شناس از مؤسسه فناوری زوریخ و مؤسسه فدرال پژوهش‌های جنگل، برف و چشم‌انداز سوئیس، می‌گوید: «کاهش پوشش یخی هم‌اکنون به‌وضوح قابل‌مشاهده است.» او تاکید کرد که اگرچه موج گرمای اخیر به یخچال‌ها فشار بیشتری وارد کرد، زمینه‌ی این وضعیت از مدت‌ها قبل شکل گرفته بود.

زمستان گذشته، بارش برف به‌طور چشمگیری کمتر بود و در ماه مه نیز دما به شکلی غیرعادی افزایش یافت. همه‌ی این عوامل بر بستری از روند طولانی‌مدت افزایش دما قرار گرفته‌اند که در آینده‌ای نزدیک، نشانه‌ای از توقف آن نیز دیده نمی‌شود.

البته فشار تنها بر آلپ احساس نمی‌شود. زمین بیش از ۲۰۰هزار یخچال دارد، اما اگر روند کنونی ادامه پیدا کند، این رقم ممکن است تا پایان همین قرن به حدود ۱۸هزار یخچال سقوط کند. فهرست یخچال‌هایی که از بین خواهند رفت، احتمالا بسیاری از یخچال‌های آمریکا را هم دربر می‌گیرد.

در واقع، پیامدهای بحران بسیار فراتر از چشم‌اندازهای برفی و پیست‌های اسکی است، زیرا یخچال‌ها حدود ۷۰ درصد ذخایر آب شیرین جهان را تشکیل می‌دهند و وقتی یخ از حالت جامد به مایع تبدیل شود، می‌تواند سرعت بالا آمدن سطح دریا را افزایش دهد، خطرهای محلی مانند سیلاب را به‌دنبال داشته باشد و منابع آب شیرینی را که زندگی میلیاردها نفر به آن وابسته است، مختل کند.

اما نگران‌کننده‌ترین بخش ماجرا به جنوبگان مربوط می‌شود؛ جایی که حدود ۹۰ درصد یخ یخچال‌های جهان از نظر حجم در آن محبوس است. اگر حتی بخشی از این انبار یخی ذوب شود، سطح آب دریاهای جهان می‌تواند چندین متر بالا بیاید.

برای نمونه، یخسار شرق جنوبگان در صورت ذوب کامل می‌تواند سطح آب دریاها را حدود ۶۰ متر بالا ببرد. پیامدهای چنین توده‌ی عظیم یخی برای اقلیم زمین بسیار جدی خواهد بود و همه امیدوارند این یخسار پایدار بماند یخچال‌های سوئیس در مقایسه با این غول یخی بسیار کوچک هستند، اما اهمیت آن‌ها نه در اندازه، بلکه در نقش نمادینی است که ایفا می‌کنند: غولی زنده که زیر فشار گرمایش زمین در حال فروپاشی تدریجی است.