استارشیپ اروپایی در راه است؟ سرمایهگذاری آژانس فضایی اروپا برای ساخت موشک چندبارمصرف
آژانس فضایی اروپا (ESA) در حرکتی استراتژیک برای رقابت در بازار پرتابهای فضایی، قراردادی به ارزش ۴۰ میلیون یورو (حدود ۴۷ میلیون دلار) با شرکت ایتالیایی آویو امضا کرد تا نمونهی اولیهی یک مرحلهی فوقانی موشک با قابلیت استفاده مجدد را بسازد. این قرارداد دوساله که ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۵ در کنگره بینالمللی فضانوردی در سیدنی استرالیا نهایی شد، گامی حیاتی برای ایجاد تحول در تواناییهای پرتاب فضایی اروپا و کاهش هزینهها محسوب میشود.
پروژهی تازه که بسیاری آن را پاسخی به موفقیتهای شرکت اسپیس ایکس با موشکهای فالکون ۹ و استارشیپ میدانند، نشاندهندهی تغییر مسیری جدی در استراتژی فضایی اروپا است. بهگزارش اسپیسداتکام، طرح اولیهی پروژه شامل طراحی و توسعهی فناوریهای زمینی و پروازی لازم برای نمونهی آزمایشی خواهد بود.
هنوز شکل نهایی این وسیلهی پرتاب مشخص نیست، اما تصویر مفهومی منتشرشده توسط آژانس فضایی اروپا که ایدهای احتمالی از طرح آینده را ارائه میدهد، شباهت چشمگیری به بخش فوقانی موشک غولپیکر استارشیپ اسپیس ایکس دارد.
موشک استارشیپ اسپیس ایکس که از دو مرحله تشکیل شده، برای استفادهی سریع و مکرر طراحی شده است و میتواند انقلابی در پروازهای فضایی ایجاد کند. در حال حاضر، مرحلهی فوقانی موشکها معمولاً یا در مدار رها میشوند یا در بازگشت به جو زمین میسوزند. مرحلهی اول نیز تا همین اواخر یکبارمصرف بود، اما اسپیسایکس با موشکهای فالکون ۹ و فالکون هوی، این روند را تغییر داد.
تونی تولکر نیلسن، مدیر بخش حملونقل فضایی در آژانس فضایی اروپا، میگوید: «امضای این قرارداد از اهمیتی دوگانه برخوردار است: هم به رفع مشکلات فنی کوتاهمدت میپردازد و هم مسیر آمادهسازی آیندهی بلندمدت اروپا در فضا را هموار میسازد.»
- بازگشت پرقدرت اسپیس ایکس؛ پرتاب آزمایشی دهم استارشیپ پایانبخش زنجیره شکستها شد05 شهریور 04مطالعه '4
- موشک جدید چین با طراحی شبیه به استارشیپ اسپیس ایکس رونمایی شد15 آبان 03مطالعه '3
پروژهی تازه بر پایه پیشرفتهای اخیر در حوزه پیشرانهای مایع پیشرفته، فناوریهای بازگشت، بازیابی و توانایی استفادهی مجدد شکل گرفته است. مرحلهی فوقانی جدید میتواند در نسلهای بعدی موشکهای وگا، ساخت شرکت آویو، یا سایر پرتابگرهای اروپایی به کار رود.
آژانس فضایی اروپا با راهاندازی برنامهی «چالش پرتابگر اروپایی»، ساخت موشکهای جدید را ترویج میدهد و راههای اروپا برای دسترسی به فضا را گستردهتر میسازد. همزمان، این آژانس در حال کار روی فضاپیمای چندبارمصرف اسپیس رایدر است و شرکت آرینگروپ نیز در سال ۲۰۲۲ از طرح مرحلهی فوقانی چندبارمصرف سوزی رونمایی کرد.
در سطح جهانی، آژانس فضایی اروپا تنها بازیگر در عرصهی رقابتهای فضایی نیست؛ چین نیز طراحی موشک فوقسنگین لانگ مارچ ۹ را تغییر داده و آن را از یک پرتابگر یکبارمصرف به سیستمی شبیه به استارشیپ تبدیل کرده است که در نهایت، قرار است کاملاً چندبارمصرف باشد.