در اتفاقی نادر در اعماق جنگلهای آمازون برزیل، حدود ۲۰ نفر از اعضای قوم بومی از انزوای خود خارج شدند و با کارکنان یک پایگاه دولتی ارتباط برقرار کردند.
حدود ۲۰ نفر از اعضای قوم بومی آوا (Awá) که سالها بدون ارتباط با دنیای بیرون در جنگلهای آمازون زندگی میکردند، در اتفاقی کمسابقه به یک پایگاه دولتی در برزیل نزدیک شدند و درخواست غذا کردند. این رویارویی نگرانیهایی درباره تخریب زیستگاه این قوم و دشوارترشدن شرایط زندگی آنها ایجاد کرده است.
بهگزارش نیویورکتایمز، سازمان مدافع حقوق بومیان سروایول اینترنشنال تصاویری از این اتفاق منتشر و آن را یک «رویارویی تاریخی» توصیف کرده است. اعضای قبیله در منطقه آراریبویا، واقع در ایالت مارانیائو در شمال شرقی برزیل، با گروهی از کارکنان دولت ارتباط برقرار کردند. آنها درخواست نوعی خوراک ریشهای به نام یام کردند و پس از دریافت غذا، دوباره به جنگل بازگشتند.
قوم آوا از معدود جوامع بومی جهان است که برخی گروههای آن همچنان در انزوای خودخواسته زندگی میکنند. آنها برای تأمین غذا و دیگر نیازهای روزمره تقریباً بهطور کامل به جنگل وابستهاند و با شکار حیوانات و جمعآوری میوه، مغزها و عسل زندگی میکنند.
جنگلزدایی، تصرف غیرقانونی زمینها و گسترش کشاورزی و دامداری، زیستگاه قوم آوا را کوچکتر کرده و دسترسی آنها به منابع طبیعی را تهدید میکند
اجداد قوم آوا احتمالاً در گذشته کشاورز بودند؛ اما ورود مهاجران پرتغالی و برزیلی و تصرف زمینهایشان باعث شد برای بقا به زندگی کوچنشینی و شکار و گردآوری خوراک روی بیاورند.
در دهههای اخیر، قطع غیرقانونی درختان، گسترش زمینهای کشاورزی، دامداری و تصرف اراضی بومیان، بخشهای زیادی از زیستگاه این قوم را تخریب کرده است. تغییرات اقلیمی و آتشسوزی جنگلها نیز فشار بیشتری بر منابع طبیعی منطقه وارد میکنند.
گروهی از مردم بومی گواجاجارا که با نام «نگهبانان جنگل» شناخته میشوند، هشدار دادهاند که این شرایط مستقیماً زندگی قوم آوا را تهدید میکند؛ زیرا آنها برای زندهماندن به منابع طبیعی جنگل وابستهاند.
به گفته فعالان حقوق بومیان، گروههای منزوی آوا در منطقه آراریبویا در طول چند دهه گذشته تا این اندازه به افراد خارج از جامعه خود نزدیک نشده بودند. به همین دلیل، درخواست غذا از افراد غریبه نگرانیهایی درباره احتمال کاهش منابع غذایی در جنگل ایجاد کرده است.
البته هنوز مشخص نیست که کمبود غذا علت اصلی خروج این افراد از انزوا بوده باشد. پژوهشگران و فعالان حقوق بومیان فعلاً دلیل این رفتار غیرمعمول را نمیدانند.
کارولین پیرس، مدیر سازمان سروایول اینترنشنال، میگوید تجاوز مداوم به سرزمین جوامع بومی منزوی، مردمی را که در حالت عادی میتوانند نیازهای خود را تأمین کنند، در معرض خطر قرار داده است. او هشدار میدهد که تخریب جنگل از جهات مختلف، قلمرو قوم آوا را کوچکتر کرده و آنها را به بخش محدودی از جنگلهای آمازون رانده است.
خروج از انزوا برای اعضای این قوم خطر دیگری نیز دارد. جوامعی که نسلها ارتباط محدودی با دنیای بیرون داشتهاند، ممکن است در برابر برخی بیماریهای عفونی رایج ایمنی کافی نداشته باشند. در نتیجه، حتی تماس کوتاه با افراد خارج از جامعه میتواند آنها را در معرض عوامل بیماریزایی قرار دهد که برای دیگران معمولاً خطر کمتری دارند، اما برای اعضای این جوامع ممکن است کشنده باشند.
قوم آوا پیشتر نیز با تهدیدهایی مانند حمله افراد متجاوز به سرزمینشان و انتقال بیماری از طریق تماس با دنیای بیرون مواجه شده است.
ویدیوی رویارویی اخیر را ساکنان بومی گواجاجارا ضبط کردهاند. سازمان سروایول اینترنشنال با انتشار این تصاویر از دولت برزیل خواسته است اقدامات جدیتری برای محافظت از منطقه آراریبویا در برابر قطع غیرقانونی درختان و گسترش دامداری انجام دهد. گروه نگهبانان جنگل نیز خواستار اقدام فوری مقامهای مسئول برای حفاظت از جان، سلامت، امنیت و حقوق مردم آوا شده است.