داکسی‌سایکلین یکی از آنتی‌بیوتیک‌های پرکاربرد برای درمان جوش صورت، عفونت‌های تنفسی و برخی عفونت‌های منتقله از راه جنسی است. بااین‌حال، یافته‌های مطالعه‌ای جدید نشان می‌دهد که مصرف این دارو در اوایل بارداری ممکن است خطر ازدست‌رفتن جنین را افزایش دهد.
به‌گزارش لایوساینس، پژوهشگران دانشگاه فلوریدا با بررسی اطلاعات بیش از ۲۲۴هزار بارداری در ایالات متحده، ارتباط میان مصرف داکسی‌سایکلین و خطر سقط جنین یا مرده‌زایی را ارزیابی کردند. نتایج نشان داد زنانی که در سه‌ماهه اول بارداری این دارو را مصرف کرده بودند، در مقایسه با دریافت‌کنندگان برخی آنتی‌بیوتیک‌های دیگر، بیشتر در معرض ازدست‌رفتن بارداری قرار داشتند.
نکته مهم این است که پژوهش فقط ارتباط آماری میان مصرف دارو و افزایش خطر را نشان می‌دهد و ثابت نمی‌کند که داکسی‌سایکلین مستقیماً باعث سقط جنین می‌شود.
پژوهشگران اطلاعات ۲۲۴٬۸۷۰ بارداری را از دو پایگاه داده بیمه درمانی آمریکا بررسی کردند. در میان افراد مطالعه‌شده، حدود ۴٬۳۸۵ نفر در فاصله آغاز بارداری تا پایان سه‌ماهه اول، نسخه داکسی‌سایکلین دریافت کرده بودند.
نتایج نشان داد در میان زنانی که برای عفونت‌های تنفسی تحت درمان بودند، مصرف داکسی‌سایکلین در مقایسه با آموکسی‌سیلین با ۴۰ تا ۵۴ درصد افزایش خطر نسبی ازدست‌رفتن بارداری همراه بود. در مقایسه با آنتی‌بیوتیک‌های گروه ماکرولیدها، از جمله آزیترومایسین، نیز افزایش خطر ۳۶ تا ۳۹ درصدی مشاهده شد.
در میان زنانی که برای درمان آکنه دارو مصرف کرده بودند، خطر ازدست‌رفتن بارداری در دریافت‌کنندگان داکسی‌سایکلین در یکی از پایگاه‌های داده ۴۹ درصد بیشتر از مصرف‌کنندگان کلیندامایسین بود؛ هرچند این اختلاف در پایگاه داده دوم از نظر آماری معنادار نبود.
در مجموع، مصرف داکسی‌سایکلین در مقایسه با آنتی‌بیوتیک‌های جایگزین بررسی‌شده، با ۷ تا ۱۱ مورد بیشتر ازدست‌رفتن بارداری به‌ازای هر ۱۰۰ بارداری ارتباط داشت.
- 15 تیر 99مطالعه '22
- 30 شهریور 02مطالعه '5
پژوهشگران هنوز نمی‌دانند داکسی‌سایکلین چگونه ممکن است خطر ازدست‌رفتن بارداری را افزایش دهد. برخی مطالعات حیوانی نشان داده‌اند که این دارو احتمالاً در رشد اولیه جفت اختلال ایجاد می‌کند و توانایی آن را برای پشتیبانی از جنین کاهش می‌دهد. احتمال تأثیر مستقیم دارو بر جنین نیز مطرح شده است، اما هیچ‌یک از این سازوکارها تاکنون در انسان اثبات نشده‌اند.
داکسی‌سایکلین به گروه آنتی‌بیوتیک‌های تتراسایکلین تعلق دارد. پزشکان معمولاً از تجویز این گروه دارویی در سه‌ماهه دوم و سوم بارداری خودداری می‌کنند؛ زیرا ممکن است بر رشد استخوان‌ها و دندان‌های جنین تأثیر بگذارد. بااین‌حال، شواهد درباره ایمنی مصرف آن در سه‌ماهه اول تاکنون محدود و گاه متناقض بوده است.
پژوهشگران تأکید می‌کنند که رابطه علت‌ومعلولی هنوز اثبات نشده و زنان باردار نباید بدون مشورت پزشک مصرف دارو را قطع کنند
آلموت وینترشتاین، نویسنده اصلی پژوهش از دانشگاه فلوریدا، توصیه می‌کند پزشکان هنگام تجویز داکسی‌سایکلین برای زنان باردار یا افرادی که قصد بارداری دارند، مزایا و خطرات احتمالی دارو را با دقت بررسی کنند.
به گفته او، داکسی‌سایکلین در برخی موارد همچنان ممکن است بهترین گزینه برای درمان عفونت‌های شدید باشد؛ زیرا خود عفونت نیز می‌تواند بارداری را به خطر بیندازد. اما برای عفونت‌های خفیف‌تر ممکن است جایگزین‌های مناسب‌تری وجود داشته باشد.
پژوهشگران تأکید می‌کنند که نتایج مطالعه به معنای وقوع قطعی سقط جنین پس از مصرف داکسی‌سایکلین نیست. ازدست‌رفتن بارداری دلایل متعددی دارد و برای مشخص‌شدن نقش دقیق این دارو، پژوهش‌های بیشتر ضروری است.
پژوهش در ژونال Annals of Internal Medicine منتشر شده است.
