پشهای مهاجم که میتواند بیماریهایی مانند تب دنگی، چیکونگونیا و زیکا را منتقل کند، برای نخستینبار در بریتانیا درحال تولیدمثل شناسایی شده است. این پشهها در خانههایی در شرق لندن پیدا شدهاند و مقامهای بهداشتی میگویند فعلاً خطری جدی برای مردم وجود ندارد.
گونه مورد بحث آئدس مصری (Aedes aegypti) نام دارد و معمولاً در مناطق گرمسیری و نیمهگرمسیری زندگی میکند. این چهارمین بار است که حضور این پشه در بریتانیا ثبت میشود، اما نخستین بار است که شواهدی از تولیدمثل آن در این کشور به دست میآید.
براساس اعلام آژانس امنیت سلامت بریتانیا، هیچ نشانهای وجود ندارد که پشههای یافتشده در لندن بیماری را به انسان منتقل کرده باشند و خطر فعلی برای عموم پایین ارزیابی میشود.
پشه آئدس ایجیپتی در مناطقی که ویروسها در گردش هستند میتواند تب دنگی، چیکونگونیا و زیکا را منتقل کند. این عفونتها معمولاً کشنده نیستند، اما میتوانند عوارض جدی ایجاد کنند. زیکا بهویژه در دوران بارداری اهمیت دارد، زیرا عفونت مادر میتواند با مشکلات جدی در رشد جنین همراه باشد.
آئدس مصری میتواند بیماریهایی مانند دنگی، زیکا و چیکونگونیا را منتقل کند
به گزارش گاردین، نخستین مورد از طریق برنامه نظارت بر پشههای آژانس امنیت سلامت بریتانیا گزارش شد. مقامهای بهداشتی احتمال میدهند این حشرات یا تخمهای آنها از طریق وسایل نقلیه، چمدان مسافران یا گیاهان وارداتی وارد کشور شده باشند.
با وجود مشاهده لارو و نشانههای تولیدمثل، این گونه هنوز در بریتانیا «مستقر» نشده است؛ یعنی هنوز جمعیتی پایدار ندارد که بتواند بدون ورود دوباره از خارج، نسلهای متوالی در این کشور زنده بماند.
آبوهوای معمول بریتانیا نیز برای آئدس مصری بیش از حد سرد است و این پشه در شرایط فعلی نمیتواند برای مدت طولانی در فضای باز دوام بیاورد.
اما گرمترشدن هوا ممکن است وضعیت را تغییر دهد. آژانس امنیت سلامت بریتانیا هشدار داده که با تداوم افزایش دما، احتمال ورود پشههای مهاجم بیشتر میشود و این حشرات ممکن است در آینده شانس بیشتری برای زندهماندن در این کشور پیدا کنند.
افزایش دما فقط به زندهماندن پشهها کمک نمیکند؛ بلکه میتواند سرعت رشد ویروسها در بدن آنها را نیز افزایش دهد. هرچه ویروس سریعتر در بدن پشه تکثیر شود، احتمال اینکه پشه پیش از پایان عمرش بتواند بیماری را به انسان منتقل کند بیشتر میشود.
پژوهشی که اوایل سال ۲۰۲۶ منتشر شد، نشان داد افزایش دما باعث شده شرایط انتقال چیکونگونیا در بخش بزرگی از اروپا مناسبتر شود. آن مطالعه اثر دما بر مدت زمانی را بررسی کرده بود که ویروس برای تکثیر در بدن پشه ببری آسیایی نیاز دارد. پشه ببری آسیایی (Aedes albopictus) و آئدس مصری دو گونه متفاوت هستند، اما هر دو میتوانند بیماریهایی مانند دنگی، زیکا و چیکونگونیا را به انسان منتقل کنند.
پس از شناسایی موارد جدید، اقدامهایی برای از بین بردن لاروها در منطقه انجام شده است. مقامهای بهداشتی میگویند محل موردنظر همچنان زیر نظر خواهد بود تا هر پشه یا لارو دیگری که پیدا شود، به سرعت شناسایی و حذف شود.
مقامهای بهداشتی میگویند آئدس مصری هنوز در بریتانیا مستقر نشده، اما گرمترشدن اقلیم میتواند شانس بقا و گسترش آن را افزایش دهد
آژانس امنیت سلامت بریتانیا همچنین از مردم خواسته است آب راکد را در باغها و فضاهای باز باقی نگذارند. سطلها، ظرفها، استخرهای کوچک کودکان و زیرگلدانیها میتوانند محل مناسبی برای تخمگذاری و رشد لارو پشهها باشند.
کارشناسان تأکید میکنند که پیداشدن چند مورد آئدس مصری در لندن به معنای شیوع دنگی یا زیکا در بریتانیا نیست. نگرانی اصلی این است که با ادامه گرمشدن اقلیم، گونههایی که پیشتر نمیتوانستند زمستانهای بریتانیا را تحمل کنند، در آینده فرصت بیشتری برای زندهماندن و گسترش پیدا کنند.