دریاچه آسمان؛ عمیقترین پهنه آبی بسته چین که بر فراز آتشفشانی عظیم قرار دارد
دریاچهای مرموز و شگفتانگیز در ارتفاع ۲۲۰۰ متری از سطح دریا، بر فراز آتشفشانی عظیم در مرز چین و کره شمالی قرار دارد. این دریاچه که با نام دریاچه آسمان شناخته میشود، عمیقترین دریاچه چین و همچنین مرتفعترین و بزرگترین دریاچه دهانهای در شمال شرق آسیا محسوب میشود.
دریاچه آسمان در قلهی کوه چانگبایشان (که به کوه چانگبای نیز معروف است) قرار دارد. این کوه، آتشفشان عظیم و خاموش که در مرز چین و کره شمالی قرار دارد، در اثر فورانهای متوالی درطول ۲٫۶ میلیون سال گذشته شکل گرفته است.
براساس گزارش یونسکو، دریاچه که در چین با نام «تیانچی» شناخته میشود، مرتفعترین و بزرگترین دریاچه دهانهای در شمال شرق آسیا است. مطالعهای که مارس ۲۰۲۵ منتشر شده است، آن را عمیقترین دریاچه چین معرفی کرده است. این دریاچه در ارتفاع حدود ۲۲۰۰ متری از سطح دریا قرار دارد، مساحتی در حدود ۹٫۲ کیلومتر مربع را پوشش میدهد و حداکثر عمقش به ۳۷۳ متر میرسد.
دریاچه آسمان توسط ۱۶ قله که متعلق به کوه چانگبایشان هستند، احاطه شده است. این دریاچه، دهانهای آتشفشانی را پر کرده که براثر فورانهای گذشته ایجاد شده است. بزرگترین این فورانها، «فوران هزاره» در سال ۹۴۶ میلادی بوده که همچنان به عنوان یکی از بزرگترین فورانهای تاریخ مدرن شناخته میشود.
آب پس از فوران پیشاتاریخی «تیانونفنگ»، که دانشمندان قدمت آن را بین ۷۰هزار تا ۴۰هزار سال پیش تخمین زدهاند، در قله کوه چانگبایشان جمع شده است. از آن زمان تاکنون، دریاچه آسمان به دلیل بارندگی، ذوب برف و یک سیستم زمینگرمایی فعال در زیر آتشفشان که آب را از طریق گسلها به سمت بالا هدایت میکند، به طور متناوب خالی و پر شده است.
بهگزارش لایوساینس، در اوایل دههی ۲۰۰۰، صدها گزارش ادعا میکردند موجودی با سری شبیه به اسب در این آب زندگی میکند. بااینحال، دانشمندان بارها اعلام کردهاند به بقای هر گونه موجود بزرگ در دریاچهی بهشت تردید دارند و این ادعاها را فاقد شواهد علمی معتبر میدانند.
کوه چانگبایشان یکی از بهترین آتشفشانهای چینهای حفظشده از چند میلیون سال گذشته است
براساس گزارش یونسکو، کوه چانگبایشان یکی از بهترین آتشفشانهای چینهای حفظشده از چند میلیون سال گذشته است. آتشفشانهای چینهای که به عنوان آتشفشانهای مرکب نیز شناخته میشوند، کوههای آتشفشانی هستند که از لایههای متناوب گدازههای جامد، خاکستر آتشفشانی و بقایای سنگی ساخته شدهاند. کوه چانگبایشان بهعنوان «کلاس درس روباز برای آتشفشانشناسی» شناخته میشود، زیرا مراحل مختلف فورانهای متعدد را با جزئیات شگفتانگیزی در خود ثبت کرده است.
در کره شمالی، کوه چانگبایشان با نام کوه «پکتو» یا «پائکتو» شناخته میشود که به معنای «کوه سفیدپوش» است. نام چینی این آتشفشان نیز به معنای «کوه همیشه سفید» میباشد. چین، کره شمالی و کره جنوبی در گذشته بر سر این آتشفشان اختلاف نظر داشتهاند، زیرا از اهمیت فرهنگی و ژئوپلیتیکی برای هر سه کشور برخوردار است.
دو معاهدهی مرزی بین چین و کره شمالی در سالهای ۱۹۶۲ و ۱۹۶۴، آتشفشان و دریاچه آسمان را تقریباً به طور مساوی تقسیم کردند و کره شمالی ۵۴٫۵ درصد از دریاچه را به دست آورد. در دهه ۲۰۰۰، چین دست به توسعه در منطقه اطراف آتشفشان زد و فرودگاه کوه چانگبای و راهآهن شرقی کوه چانگبای را برای اتصال این منطقه به بقیه کشور افتتاح کرد.
پارک زمینشناسی در اطراف سایت چینی آتشفشان در سال ۲۰۲۴ به طور رسمی به عنوان ژئوپارک جهانی یونسکو معرفی شد. این ثبت، اهمیت علمی و زمینشناسی منحصربهفرد این منطقه را در سطح بینالمللی به رسمیت میشناسد.