اتریوم ۱۰ ساله شد؛ رمزارز محبوبی که احتمالا آیندهای روشن دارد
اکنون ۱۰ سال از راهاندازی اتریوم میگذرد؛ رمزارزی که علیرغم نوسانات شدید و فراز و فرودهای فراوان، حالا بیش از همیشه آمادهی ورود به فصل تازهای از بلوغ و رشد است.
در هفتههای اخیر توجه نهادهای مالی به اتریوم (ETH) بهشکل محسوسی افزایش یافته است. این موج جدید علاقه، بیش از هر چیز تحتتأثیر تصویب اولین قانون رمزارزها در آمریکا قرار دارد؛ قانونی که بیشترین تمرکز آن روی استیبلکوینهایی است که عمدتاً بر بستر اتریوم ساخته شدهاند. عرضهی اولیهی عمومی شرکت Circle (صادرکنندهی استیبلکوین USDC)، تغییرات در رهبری بنیاد اتریوم و ظهور شرکتهای خزانهداری رمزارزی نیز از دیگر عوامل کلیدی این موج صعودی محسوب میشوند.
تا همین اواخر، بسیاری از تحلیلگران باور داشتند که عمر اتریوم بهسر رسیده است. برخلاف بیتکوین که بهوضوح بهعنوان طلای دیجیتال شناخته میشود، اتریوم با مفاهیمی پیچیدهتر مثل کامپیوتر جهانی، فروشگاه اپلیکیشن وب ۳، نقرهی دیجیتال، نفت دیجیتال یا حتی پول ماورایصوت شناخته میشد؛ تعابیری که برای سرمایهگذاران نهادی گیجکننده بود.
علاوهبر پیچیدگیهای مفهومی، اتریوم در پی ارتقاء فنی سال گذشته با کاهش درآمد روبهرو شد و همزمان رقبایی مانند سولانا که وعدهی سرعت بالاتر و کارمزد کمتر میدهند، فشار رقابتی بیشتری وارد کردند. صندوقهای ETF اتریوم نیز با وجود جذب ۹ میلیارد دلار سرمایه، درمقایسه با ۳۶ میلیارد دلار ورودی به ETFهای بیتکوین در سال اول، عملکردی کمتر از حد انتظار داشتند. فروش گستردهی داراییهای پرریسک در آوریل (فروردین و اردیبهشت ۱۴۰۴) نیز مزید بر علت شد.
بااین حال، شباهت جالبی میان شرایط فعلی اتریوم و بیتکوین در سال ۲۰۱۹ دیده میشود؛ زمانیکه بیتکوین ۱۰ ساله شده بود. آویچال گارگ، بنیانگذار Electric Capital میگوید: «اکنون اتریوم همان جایی ایستاده است که بیتکوین در سال ۲۰۱۹ قرار داشت. احتمالاً چهار تا پنج سال آینده، دوران بلوغ نهادی اتریوم خواهد بود، درست مانند آنچه بیتکوین از ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴ تجربه کرد.»
مرور ۱۰ سال گذشته
اتریوم حاصل ایدهی ویتالیک بوترین است؛ برنامهنویسی جوان که از طرفداران اولیهی بیتکوین بود اما باور داشت بیتکوین برای اجرای برنامههای پیچیدهتر مناسب نیست. وایتپیپر اتریوم در سال ۲۰۱۳ منتشر شد و شبکهی آن در ۳۰ جولای ۲۰۱۵ (۸ مرداد ۱۳۹۴) بهصورت رسمی راهاندازی شد.
در طول این سالها، اتریوم زیربنای شکلگیری روندهایی مانند دیفای (DeFi)، توکنهای غیرقابلمعاوضه (NFT)، سازمانهای غیرمتمرکز خودگردان (DAO) و توکنیزهسازی داراییها بود. در زمان اوج بازار در سال ۲۰۲۱، امکان داشت کارمزد هر تراکنش در اتریوم حتی بیشتر از خود معاملهی NFT یا دیفای باشد.
اتریوم ابتدا با مکانیزم مشابه بیتکوین راهاندازی شد، اما در سال ۲۰۲۲ با اجرای ارتقایی به نام Merge، الگوریتم خود را از روش اثبات کار (PoW) به اثبات سهام (PoS) تغییر داد تا سرعت و امنیت را با مصرف انرژی کمتر افزایش دهد. این تغییر، امکان استیک کردن اتر و دریافت پاداش از آن را برای سرمایهگذاران فراهم کرد.
۱۰ سال آینده چگونه خواهد بود؟
با آنکه بازار رمزارزها همچنان دچار نوسانات شدید است و حتی بازگشت ترندهایی مانند میمکوینها و سهام طنزآمیز را تجربه میکند، اما چشمانداز اتریوم در این دوره با دورههای گذشته تفاوت دارد. اکنون صحبت از میمکوینها و NFT نیست؛ بلکه نهادهای بزرگ مالی درحال توکنیزهکردن دلار و سایر داراییهای سنتی بر بستر اتریوم هستند.
بهنوشتهی CNBC، مزایای فناوری بلاکچین با بهبود فضای قانونگذاری، بیشازپیش مورد توجه قرار گرفته است. ازجمله این مزیتها میتوان به هزینهی پایینتر، تسویهحساب سریعتر، شفافیت بیشتر، برنامهپذیری قراردادها و امکان دسترسی جهانی برای سرمایهگذاران خُرد اشاره کرد. لری فینک مدیرعامل بلکراک میگوید: «توکنیزهکردن تمام داراییهای مالی گام مهمی در انقلاب تکنولوژیک بازارهای مالی است.»
اتریوم با وجود مشکلاتش، همچنان در مهمترین ویژگی یعنی تمرکززدایی حداکثری پیشتاز است. آستین کینگ مدیرعامل پلتفرم Omni میگوید: «از ابتدا ستارهی راهنمای اتریوم، تمرکززدایی کامل بوده است و حالا با رشد استیبلکوینها و ورود نهادها، این ویژگی ارزش خود را بیش از پیش نشان میدهد.»
کینگ توضیح میدهد: «بخش زیادی از ارزش فناوری بلاکچین در این است که نیاز به واسطهها را از میان برمیدارد. شاید سولانا شبکهای سریعتر باشد، اما وقتی صحبت از مدیریت صدها میلیارد دلار دارایی است، اعتماد به پلتفرم بیطرف و غیرمتمرکز اهمیت حیاتی دارد.»
توجه: این مقاله حاوی توصیهی اقتصادی زومیت نیست و صرفا جنبهی اطلاعرسانی دارد.