پول از سرمایهگذاران، قدرت برای مدیران؛ ساختار بحثبرانگیز مالکیت در شرکتهای هوش مصنوعی
بنیانگذاران غولهای هوش مصنوعی با بهرهگیری از ساختار سهام چندکلاسه، کنترل کامل شرکتها را بدون امکان برکناری حفظ میکنند.
موج تاریخی سرمایهگذاری در فناوری با سازوکاری هدایت میشود که طی آن، سرمایهگذاران تامینکننده میلیاردها دلار بودجه هیچ قدرتی برای برکناری مدیران ارشد ندارند. ایلان ماسک در اسپیسایکس، مارک زاکربرگ در متا و لری پیج و سرگی برین در گوگل از طریق سهام دارای حق رای برتر تسلط خود را حفظ کردهاند.
استارتاپ هوش مصنوعی انتروپیک نیز قصد دارد هنگام عرضه عمومی ۵۰٫۱ درصد از حق رای را به هفت بنیانگذار خود واگذار کند؛ روندی که در اوپنایآی نیز ممکن است به شکلی مشابه سهامداران عمومی را از مداخله در تصمیمگیری محروم کند.
به گزارش بلومبرگ، سرمایهگذاران بازارهای مالی برای ورود به حوزه پرسود هوش مصنوعی ناچار به چشمپوشی از اصل اساسی «قدرت بر پایه مالکیت» هستند.
ساختار سهام سنتی به ازای هر سهم یک رای قائل میشود، اما سهام چندکلاسه به بنیانگذاران چندین حق رای برای هر سهم اعطا میکند.
شرکتهای فناوری تحت کنترل بنیانگذاران، یکسوم ارزش کل بازار سهام آمریکا را شکل میدهند
بررسیها نشان میدهد ۳۵ درصد از عرضههای عمومی سال گذشته در آمریکا و ۶۴ درصد از عرضههای حوزه فناوری با ساختار سهام نامتوازن انجام گرفته است. در حال حاضر شرکتهای تحت کنترل بنیانگذاران حدود یکسوم ارزش کل بازار سهام آمریکا را تشکیل میدهند.
مدافعان چنین ساختاری باور دارند تسلط بنیانگذاران مانع از کوتهبینی بازارهای مالی میشود و امکان اجرای پروژههای بلندمدت و پرریسک را در فناوری پیچیدهای مانند هوش مصنوعی فراهم میآورد. با این حال، منتقدان هشدار میدهند صدها میلیارد دلار بدهی، ارزیابیهای اغراقآمیز درآمدی و سرمایهگذاریهای متقابل نیازمند نظارت دقیق است و فقدان توان برکناری مدیران نالایق، ریسکهای ایمنی و مالی گستردهای در پی دارد.
وقتی قدرت از سهامداران سلب میشود
مارک لوین، حسابرس ارشد شهر نیویورک، میگوید: «روند بسیار نگرانکنندهای در حال شکلگیری است که قدرت را از سهامداران سلب کرده و به مدیریت منتقل میکند.»
مایکروسافت و آمازون بدون اتکا به ساختارهای کنترلی نامتوازن سرمایهگذاریهای سنگینی در هوش مصنوعی انجام دادهاند و سهام آنها بازدهی مطلوبی ثبت کرده است.
تحلیلها نشان میدهد برتری ارزشگذاری شرکتهای دارای سهام دوگانه پس از عرضه اولیه و همزمان با رشد شرکت به مرور کاهش مییابد؛ امری که نهادهای سرمایهگذاری را به سمت درخواست تعیین سقفهای زمانی هفتساله برای این حقوق ویژه سوق میدهد.