۲۶ دی: سالگرد مرگ رابرت ویلسون معمار لابراتوار فرمی

۱۸ سال پیش در چنین روزی (۱۶ ژانویه سال ۲۰۰۰)، رابرت ویلسون فیزیکدان بزرگ آمریکایی و معمار لابراتوار معروف فرمی دیده از جهان فروبست.

رابرت ویلسون در ۴ مارس سال ۱۹۱۴ در شهر فرانتیر آمریکا متولد شد. زمانی که ۸ سال بیشتر نداشت والدینش از هم جدا شدند و سرپرستی وی به پدرش واگذار شد. رابرت بیشتر وقت خود را در مزرعه سپری می‌کرد و به خاطر نوع کار پدر، مدام در حال تغییر مدرسه بود. در سال ۱۹۳۲ وارد دانشگاه کالیفرنیا در برکلی شد و بعد از دریافت مدرک کارشناسی، در لابراتوار فیزیک هسته‌ای دانشگاه زیر نظر ارنست لورنس و رابرت اوپنهایمر به تحصیل و تحقیق پرداخت. وی در سال ۱۹۴۰ دکترای خود را با موضوع پایان‌نامه تئوری شتاب‌دهنده‌های حلقوی به پایان رساند.

رابرت به خاطر اختلافاتی که با دکتر لورنس در آزمایشگاه دانشگاه پیدا کرد از این دانشگاه اخراج شد. اگرچه مجددا پیشنهاد همکاری از این دانشگاه را دریافت کرد، اما ترجیح داد به دانشگاه پرینستون برود. در دانشگاه پرینستون روی روش‌های جداسازی الکترون‌ها کار کرد و روش‌های موجود را کمی بهبود بخشید؛ اما مجبور شد تحقیقات خود را به خاطر جنگ جهانی دوم نیمه‌کاره رها کند و به عضویت تیم پروژه‌ی سری منهتن برای تولید صلاحِ هسته‌ای درآید. رابرت ویلسون جوان‌ترین سرپرست در میان اعضای تیم‌های تحقیقاتی پروژه‌ی منهتن بود و در سال ۱۹۴۴ به‌عنوان ریاست تیم تحقیقاتی آزمایشگاه لوس‌‌آلاموس برگزیده شد.

در سال ۱۹۴۵ و زمانی که مشخص شد که دانش هسته‌ای آلمان‌ها بسیار عقب‌تر از آمریکایی‌ها است و به‌خصوص زمانی که آلمان‌ها تسلیم آمریکایی‌ها شدند، رابرت ویلسون تبدیل به یکی از مخالفان ساخت بمب اتمی شد و اعلام کرد درحالی‌که آلمان‌ها تسلیم شده‌اند و در ساخت بمب اتمی نیز پیشرفتی نداشتند دیگر نیازی به ساخت این بمب نیست و این پروژه باید متوقف شود. این موضوع باعث بروز اختلافات شدیدی میان وی و فرماندهان وقت نظامی آمریکا شد.

بعد از پایان جنگ رابرت ویلسون بیشتر زمان خود را به طراحی و ساخت شتاب‌دهنده‌ پرداخت. وی در سال ۱۹۴۷ به‌عنوان استاد دانشگاه کرنل برگزیده شد. یکی از مهم‌ترین شتاب‌دهنده‌هایی حلقوی که رابرت ویلسون بعد از جنگ طراحی کرد مربوط به آزمایشگاه ملی و تحقیقاتی فرمی است. شتاب‌دهنده‌ی حلقوی یا سیکلوترون یکی از مهم‌ترین ابزارهای آزمایشگاهی در زمینه فیزیک تجربی است و ابعادی به بزرگی یک کارخانه دارد. شتاب‌دهنده حلقوی شتاب‌دهنده‌ای حلقه‌ای‌شکل برای ذرات باردار است. رابرت ویلسون از مخالفان جدی کاهش بودجه‌های تحقیقاتی بود و همیشه دولت آمریکا را به خاطر کمبود بودجه در کارهای تحقیقاتی نکوهش می‌کرد به خاطر همین موضوع از ریاست لابراتوار فرمی در سال ۱۹۷۸ استعفا داد.

رابرت ویلسون در سال ۱۹۹۹ دچار حمله قلبی شد و سرانجام در تاریخ ۱۶ ژانویه سال ۲۰۰۰ و در ۸۴ سالگی دیده از جهان فروبست.

دیگر رویدادهای مهم ۲۶ دی (۱۶ ژانویه)

۱۹۶۹ - اتصال موفق فضاپیماهای سویوز ۴ و سویوز ۵ و انتقال فضانورد بین دو فضاپیما برای اولین بار در تاریخ.

۲۰۱۵ - اعلام پیدا شدن کاوشگر بیگل ۲ سازمان فضایی اروپا روی سطح کره‌ی مریخ. این کاوشگر از سال ۲۰۰۳ ارتباط خود را با زمین از دست داده بود.


این مطلب در تاریخ ۲۶ دی ۱۳۹۶ به‌روزرسانی شده است.

از سراسر وب

  دیدگاه
کاراکتر باقی مانده

بیشتر بخوانید