جست‌وجوی سیگنال‌های هوشمند در سیاره نویدبخش K2-18b به بن‌بست رسید

جست‌وجوی جامع برای یافتن سیگنال‌های رادیویی در سیاره‌ی فراخورشیدی K2-18b، پس از موج گسترده‌ای از گمانه‌زنی‌ها درباره‌ی وجود حیات، سرانجام با بن‌بست روبه‌رو شد و هیچ اثری از تمدن‌های پیشرفته را فاش نکرد. رصدهای دقیق سال گذشته که امیدها را برای کشف حیات در این دنیای دوردست زنده کرده بود، اکنون با سکوت رادیویی معناداری مواجه شده است که نشان می‌دهد نشانه‌های اولیه احتمالاً با فعالیت‌های فناورانه‌ی تمدن‌های فرازمینی ارتباطی ندارند.

به‌گزارش نیوساینتیست، نیکو مدهوسودهان از دانشگاه کمبریج و همکارانش در سال ۲۰۲۵ با انتشار گزارشی هیجان‌انگیز اعلام کردند که اتمسفر این سیاره‌ی آبی در فاصله‌ی ۱۲۴ سال نوری از زمین، حاوی آثاری از مولکول دی‌متیل سولفید (DMS) است. مقادیر قابل‌توجهی از این مولکول روی زمین تنها توسط موجودات زنده تولید می‌شود؛ ازاین‌رو، تیم مدهوسودهان استدلال کردند که این سیگنال‌ها احتمالاً گویای وجود حیات در K2-18b هستند.

اما مشاهدات بعدی و تحلیل‌های دقیق‌تر نشان داد که شواهد مربوط به دی‌متیل سولفید می‌تواند ناشی از مولکول‌های دیگری باشد که لزوماً با حیات در ارتباط نیستند. دانشمندان در نهایت به این نتیجه رسیدند که بیشترین ادعای مستدل درباره‌ی این سیاره، غنی‌بودن آن از آب است که احتمالاً به‌شکل اقیانوس یا اتمسفری اشباع‌شده از بخار آب نمود پیدا کرده است.

مدهوسودهان و سایر پژوهشگران در تلاش برای یافتن نشانه‌هایی از حیات هوشمند، احتمال گسیل سیگنال‌های رادیویی از این سیاره به فضا را بررسی کرده‌اند؛ مشابه همان امواجی که انسان‌ها از دهه‌ی ۱۹۶۰ میلادی به کیهان ارسال می‌کنند.

پژوهشگران با استفاده از تلسکوپ آرایه بسیار بزرگ (VLA) در نیومکزیکو و تلسکوپ رادیویی مرکات (MeerKAT) در آفریقای جنوبی، این سیاره را در چندین مدار حول ستاره‌ی مادر رصد کردند تا فرکانس‌های رادیویی مشابه با فرستنده‌های زمینی را شناسایی کنند. جست‌وجوی مذکور به‌گونه‌ای طراحی شده بود که هرگونه سیگنال از فرستنده‌هایی با قدرت تلسکوپ رادیویی آرسیبو (تلسکوپ بازنشسته‌ی پورتوریکو) را ردیابی کند.

یافته‌های نهایی پس از فیلترکردن تداخلات رادیویی زمینی، هیچ سیگنالی مبنی بر وجود فرستنده‌های قدرتمند در K2-18b را تأیید نکرد؛ با‌این‌حال، جزئیات بیشتری از ابعاد فنی رصدها در دسترس نیست و تیم پژوهشی نیز اطلاعات تکمیلی دیگری درباره‌ی یافته‌های اخیر خود ارائه نکرده است.

در واقع، نتایج به‌دست‌آمده صرفاً نشان می‌دهند که در بازه‌ی زمانی رصد، فرستنده‌های رادیویی با باند باریک و فعالیت مداوم، سیگنالی را مستقیماً به سمت زمین مخابره نکرده‌اند. تمدن‌های احتمالی ممکن است اصلاً از رادیو به این شیوه استفاده نکنند یا سیگنال‌های خود را به‌صورت متناوب، جهت‌دار و با توان بسیار کمتر ارسال کنند.

دنیای‌های آبی و بیگانه‌ی K2-18b، ممکن است محیط مناسبی برای شکل‌گیری حیات ساده باشند، اما چنین محیط‌هایی برای رشد حیات هوشمند و پیچیده‌ای که قادر به ساخت فناوری باشد، بسیار چالش‌برانگیز هستند. فقدان توده‌های خشکی نمایان، مسیر ساخت زیرساخت‌های پیچیده را به‌کلی نسبت به تجربه‌ی بشر در زمین تغییر می‌دهد. فرکانس‌های رادیویی بسیار پایین ممکن است در چنین سیاراتی رایج‌تر باشند که این خود نیازمند ابزارهای رصدی متفاوتی برای کشف حقیقت است.

پژوهش در پایگاه arXiv در دسترس است.