جنگ، محدودیت اینترنت و سهم بازار ۹۲ درصدی؛ گزارش اسنپ از پرچالشترین سال فعالیتش
جنگهایی که کشور در سال ۱۴۰۴ از سر گذراند در کنار وقایع اجتماعی و محدودیتهای گسترده اینترنت، مهمترین آزمون عملیاتی کسبوکارهای اینترنتی در سال ۱۴۰۴ بود. در گزارش سالانه گروه اسنپ هم این بحرانها اهمیت ویژهای دارند.
براساس آنچه اسنپ در گزارش سال گذشته خود ارائه داده، این بحرانها نهتنها تداوم خدمات کسبوکارهای گروه اسنپ را با چالش مواجه کرد، بلکه بر عملکرد حوزه تاکسی اینترنتی و حملونقل آنلاین الگوی سفر کاربران، رفتار رانندگان و مدیریت عملیات را نیز تاثیر گذاشت.
آمارهای سوپراپلیکیشن اسنپ نشان میدهد تعداد کل کاربران این پلتفرم ۹۰ میلیون و ۲۶۵ هزار و ۳۱۳ حساب کاربری عبور کرده که حدود ۸ میلیون و ۷۲۸ هزار افزایش تعداد کاربر در سال ۱۴۰۴ را نشان میدهد. سوپراپ اسنپ در سال ۱۴۰۳ بیش از ۸۱ میلیون و ۵۰۰ هزار کاربر داشته که سال ۱۴۰۴ توانسته این میزان را به بیش از ۹۰ میلیون کاربر برساند. از میان این تعداد کاربر دارای حساب کاربری در سوپراپلیکیشن اسنپ حدود ۴۸ میلیونشان کاربر فعال محسوب میشوند.
نکته مهم در گزارش اسنپ از سوپراپلیکیشن خود این است که قطعی اینترنت در دیماه ۱۴۰۴ نیز درخواستهای کاربران سوپراپلیکیشن اسنپ کاهش ۸۰ درصدی یافت و فروش روزانه کسبوکارهایی که در این سوپراپ فعال هستند ۵۰۰ میلیارد تومان کاهش پیدا کرد.
جنگ و اختلال اینترنت؛ بزرگترین چالش عملیاتی سال
گزارش سالانه اسنپ (در بخش تاکسی اینترنتی) نشان میدهد بزرگترین پلتفرم تاکسی اینترنتی کشور سال گذشته را در شرایطی پشت سر گذاشته که علاوه بر مواجهه با اختلالهای ارتباطی و نااطمینانی ناشی از جنگ، توانسته سهم خود را افزایش دهد و همزمان سرمایهگذاری در حوزه ایمنی و دسترسپذیری را گستردهتر کرده است.
برخلاف گزارشهای سالهای گذشته که بیشتر بر رشد کسبوکار و توسعه سرویسها متمرکز بودند، گزارش امسال اسنپ با روایت سالی آغاز میشود که «ناپایداری» مهمترین ویژگی آن بود.
اسنپخودرو میگوید در سالی که گذشت، همزمان با شرایط ناشی از جنگ، ارائه خدمات حملونقل شهری با چالشهایی کمسابقه روبهرو شد؛ از اختلالهای ارتباطی و ناپایداری اینترنت گرفته تا پیچیدهتر شدن مدیریت عملیات در شهرهای مختلف.
فقط در جریان جنگ ۱۲روزه سفرهای درونشهری ۴۲ درصد کاهش پیدا کرد و تعداد کاربران راننده فعال در سفرهای درونشهری نیز ۳۵ درصد کمتر شد. بیشترین میزان کاهش سفر درونشهری در تهران، کیش، کرج، قشم و کرمانشاه رخ داده است.
بهعلاوه، هرچند در آن مقطع زمانی، درخواست برای سفرهای بینشهری ۱۱۶ درصد رشد کرد اما تعداد سفرهای انجامشده ۲۸ درصد کمتر شد. پرتکرارترین مقصد برای سفرهای بینشهری هم استانهای مازندران، تهران، گیلان، اصفهان و قم بوده است.
این روندهای افزایشی و کاهشی به شکل مشابهی در جریان جنگ ۳۹ روزه نیز دیده میشود. در جنگی که ۹ اسفندماه آغاز شد و تا نیمههای فروردین ۱۴۰۵ هم ادامه داشت سفرهای درونشهری اسنپ ۳۵ تا ۶۰ درصد کمتر شد و تعداد کاربران راننده فعال برای این سفرها نیز بین ۲۵ تا ۵۰ درصد کاهش یافت.
دادهها نشان میدهد تقاضا برای سفرهای بینشهری ۱۶۴ درصد رشد کرد اما تعداد سفرهای درونشهری ۲۳ درصد افت داشت. مازندران، تهران، گیلان، اصفهان و قم پنج استانی بودهاند که در مقاصد سفرهای بینشهری پرتقاضاتر از همه بودهآند.
۳۷ راننده و مسافر این پلتفرم در جریان جنگ اخیر حین سفر با اسنپ آسیب دیدهاند و این شرکت اعلام کرده است که برای جبران خسارات واردشده به آنها، بسته حمایتی ویژه کاربران آسیبدیده با توجه به میزان آسیب وارده برای هر مورد برآورد و واریز شده است. در مجموع بیش از ۳ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان بسته حمایتی ویژه بهعنوان کمکهزینه بلاعوض ارائه کرده و ۲ هزار و ۵۰۰ میلیون تومان هم تخفیف مشاوره رواننشناسی آسیبدیدهها داده است.
تحت تاثیر جنگ و اختلالات اینترنتی که در این دوران بحرانی پیش آمد اسنپ اقداماتی را صورت داد تا پیامدهای این اختلالات برای کاربران راننده و مسافرش کاهش پیدا کند. «پیادهسازی سیستم جایگزین موقعیتیابی»، «بهبود قابلیتهای اصلاح موقعیت مکانی» و «ماندن در محدوده» از جمله اقدامات در راستای کاهش خطای موقعیتیابی در روزهای اوج اختلال GPSها بود.
امکان ورود کاربران راننده و مسافر از طریق «کد دستوری» در شرایط اختلال پیامک حفظ و همچنین، تقویت زیرساختهای ارتباطی شامل تماس درون برنامهای، چــت، تماس امن و پیامکهای اطلاعرسانی از دیگر اقدامات برای کم کردن مشکلات کاربران بوده است.
تغییر رفتار کاربران پس از جنگ
یکی از نکات قابل توجه گزارش، اشاره به تغییر الگوی استفاده کاربران از تاکسی اینترنتی در دوره جنگ و پس از آن است. اسنپ میگوید شرایط ویژه سال گذشته باعث شد رفتار سفر کاربران و الگوی عرضه و تقاضا نسبت به شرایط عادی تغییر کند. کاهش برخی سفرهای غیرضروری، جابهجایی تقاضا در ساعات مختلف شبانهروز و دشوار شدن ارتباط میان رانندگان و مسافران به دلیل اختلال اینترنت، از جمله پیامدهایی بود که این شرکت با آن مواجه شد.
گرچه گزارش وارد جزئیات آماری این تغییرات نمیشود، اما همین اشاره نشان میدهد که برخلاف سالهای گذشته، مهمترین مساله اسنپ در سال ۱۴۰۴ نه جذب کاربر جدید، بلکه حفظ پایداری خدمت در شرایط بحرانی بوده است.
اسنپ حالا بیش از ۹۰ درصد بازار تاکسی اینترنتی را در اختیار دارد
با وجود همه این چالشها، گزارش سالانه اسنپ از تثبیت جایگاه این شرکت در بازار تاکسی اینترنتی خبر میدهد. بر اساس دادههای منتشرشده، اسنپ در سال ۱۴۰۴ بهطور میانگین نزدیک به ۹۰ درصد بازار تاکسیهای اینترنتی کشور را بر مبنای تعداد سفر در اختیار داشته و این سهم در اسفندماه به ۹۲.۴ درصد رسیده است.
در مقابل، گزارش نشان میدهد تاکسیهای اینترنتی هنوز تنها ۵ تا ۱۰ درصد کل سفرهای درونشهری ایران را تشکیل میدهند و سهم اصلی جابهجایی شهروندان همچنان در اختیار حملونقل عمومی شامل مترو، اتوبوس و تاکسی است که حدود ۳۵ تا ۴۰ درصد سفرهای شهری را به خود اختصاص میدهد. این آمار نشان میدهد ظرفیت رشد این بازار همچنان بالاست؛ چراکه بخش عمده سفرهای شهری هنوز خارج از پلتفرمهای آنلاین انجام میشود.
ترینهای اسنپخودرو
براساس دادههای اسنپ، تعداد کاربران مسافر فعال این پلتفرم بیش از ۳۷ میلیون و ۸۰۰ هزار راننده است و حدود ۴ میلیون کاربر نیز بهعنوان راننده در این پلتفرم فعالاند. از این میان، بیش از ۸ میلیون و ۱۰۰ هزار راننده فعال در اسنپ مرد و ۴۲۴ هزار و ۲۹۸ کاربر راننده نیز زن هستند.
پرسفرترین کاربر اسنپ در سال ۱۴۰۴ مجموعا ۳ هزار و ۳۸۸ سفر اسنپی را ثبت کرده و مجموع مبلغی که برای این سفرها پرداخته ۲۶۱ میلیون و ۷۲۸ هزار تومان بوده است.
پردرآمدترین راننده اسنپ در سال ۱۴۰۴ «ع.ن» بوده که از ۹ هزار و ۴۴۷ سفر یک میلیارد و ۲۹۵ میلیون و ۸۷۷ هزار تومان درآمد کسب کرده است.
میانگین درآمد ماهانه کاربران راننده پرسفر حدود ۵۲ میلیون تومان بوده و برای کاربران راننده کمسفر این میانگین بیش از ۱۷ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان گزارش شده است.
سفر اشتراکی که در سال گذشته سرویس جدید پلتفرمهای تاکسی اینترنتی بود، در اسنپ محبوبیت پیدا کرده و در مجموع ۵ میلیون و ۴۸۷ هزار و ۷۴۱ سفر اشتراکی در این پلتفرم ثبت شده و بیش از ۱ میلیون و ۹۱۴ هزار مسافر اسنپ دستکم یک سفر اشتراکی موفق داشتهاند.
بیش از یک میلیون سفر به دلیل انحراف از مسیر شناسایی شد
بخش ایمنی، یکی از پرجزئیاتترین فصلهای گزارش امسال است. اسنپ اعلام کرده در سال ۱۴۰۴، سامانههای هوشمند این شرکت یک میلیون و ۳۶۸ هزار و ۷۳ سفر را به دلیل انحراف از مسیر شناسایی کردهاند. این سامانه با تحلیل مسیر حرکت خودرو، سفرهایی را که از مسیر متعارف خارج شدهاند شناسایی میکند تا در صورت نیاز، اقدامات بعدی برای بررسی یا تماس با کاربر انجام شود.
بهعلاوه تا پایان سال گذشته، ۷۴۳ هزار و ۷۳۴ کاربر قابلیت ثبت مخاطب اضطراری را فعال کردهاند تا در صورت بروز شرایط غیرعادی، اطلاعات سفر برای فرد مورد اعتماد آنها ارسال شود. اسنپ همچنین اعلام کرده قابلیت اشتراکگذاری خودکار مسیر سفر را نیز توسعه داده است.
حجم بالای سفرهای شناساییشده نشان میدهد بخش قابل توجهی از سرمایهگذاری اسنپ در سال گذشته بر توسعه ابزارهای پایش هوشمند سفر و افزایش ایمنی کاربران متمرکز بوده است.
بیش از ۷۰۰ هزار سفر به دلیل مغایرت راننده یا خودرو بررسی شد
آمارهای منتشرشده درباره نظارت بر رانندگان نیز تصویر قابل توجهی از سازوکارهای کنترلی اسنپ ارائه میدهد.
بر اساس گزارش، در سال ۱۴۰۴ بیش از ۴۰۵ هزار و ۸۶۶ سفر به دلیل گزارش مغایرت راننده و ۳۰۰ هزار و ۵۰۸ سفر به دلیل مغایرت خودرو مورد بررسی قرار گرفته است. علاوه بر این، ۳۱۸ هزار و ۵۶۲ سفر نیز پیش از آغاز، به دلیل مغایرت مشخصات لغو شده و در نهایت ۱۱ هزار و ۶۴ راننده از فعالیت در این پلتفرم غیرفعال شدهاند.
این دادهها نشان میدهد احراز هویت رانندگان و تطابق خودرو با اطلاعات ثبتشده همچنان یکی از مهمترین محورهای نظارت در بزرگترین تاکسی اینترنتی کشور است.
دسترسپذیری؛ بیش از ۱۶۱ هزار کاربر دارای معلولیت در اسنپ
یکی دیگر از بخشهای قابل توجه گزارش، توسعه قابلیتهای دسترسپذیری است. اسنپ اعلام کرده تا پایان سال ۱۴۰۴، ۱۶۱ هزار و ۶۹۳ کاربر نوع معلولیت خود را در اپلیکیشن ثبت کردهاند که از این میان، ۶۷ هزار و ۴۶۹ نفر تنها در سال گذشته به این قابلیت اضافه شدهاند.
از مجموع کاربران ثبتشده، ۱۴۲ هزار و ۵۸۵ نفر مسافر و ۱۹ هزار و ۱۰۸ نفر راننده هستند. همچنین در سال ۱۴۰۴، ۶۴ هزار و ۳۱۲ مسافر و ۳ هزار و ۱۵۷ راننده دارای معلولیت برای نخستین بار اطلاعات خود را در سامانه ثبت کردهاند.
اسنپ میگوید این قابلیت امکان استفاده از چت به جای تماس تلفنی برای کاربران ناشنوا، اتصال به نرمافزارهای صفحهخوان برای کاربران نابینا و اعلام نوع معلولیت به راننده را فراهم کرده است.
تصویری از سالی پرچالش برای بزرگترین تاکسی اینترنتی ایران
گزارش سالانه اسنپ نشان میدهد سال ۱۴۰۴ بیش از هر چیز، سال مدیریت بحران برای بزرگترین تاکسی اینترنتی کشور بوده است. جنگ، اختلال اینترنت و ناپایداری ارتباطات، مهمترین چالشهای عملیاتی این شرکت را رقم زدند؛ اما در سوی دیگر، اسنپ توانست سهم خود از بازار را به بیش از ۹۲ درصد برساند و همزمان توسعه سامانههای ایمنی، نظارت بر رانندگان و خدمات دسترسپذیری را ادامه دهد.
در مجموع، دادههای منتشرشده در گزارش امسال، تصویری دوگانه از وضعیت تاکسی اینترنتی در ایران ارائه میدهد؛ بازاری که از یک سو تحت تأثیر مستقیم بحرانهای زیرساختی و محدودیتهای اینترنت قرار گرفته و از سوی دیگر، همچنان روند تمرکز آن بر یک بازیگر اصلی ادامه دارد.
