استفاده اکثر کودکان و نوجوانان از فضای مجازی؛ ۲۴ درصد ۵ تا ۱۶ سالهها فیلترشکن دارند
مرکز ملی فضای مجازی با اعلام استفاده ۲۴ درصدی کودکان از فیلترشکن، از پایین بودن سطح نگرانی والدین ایرانی نسبت به خطرات این فضا خبر داد.
سید آرش وکیلیان، مدیرکل ساماندهی حکمرانی فرهنگی مرکز ملی فضای مجازی، در رویداد ملی ارتقای توانمندیهای دیجیتال نوجوانان با اشاره به گسترش حضور کودکان و نوجوانان در فضای مجازی، نسبت به افزایش آسیبهای این حوزه هشدار داد.
او با استناد به یک پیمایش اتحادیه اروپا که سال گذشته انجام شده و نتایج آن امسال منتشر شده است، گفت: «تا یکسوم نوجوانان با آسیبهایی مانند قلدری سایبری و آزار جنسی در فضای مجازی مواجه هستند و نیمی از آنها نیز در این فضا احساس ناامنی میکنند. این آمار نشان میدهد مخاطرات فضای مجازی به دغدغهای جهانی تبدیل شده است.»
وکیلیان با تاکید بر ضرورت توجه بیشتر به کودکان و نوجوانان تحت پوشش سازمان بهزیستی اظهار کرد: «این گروهها به دلیل شرایط خانوادگی و اجتماعی ممکن است بیش از سایر کودکان در معرض آسیبهای فضای مجازی قرار بگیرند. به همین دلیل، شناسایی و دسترسی به آنها برای ارائه خدمات حمایتی اهمیت زیادی دارد.»
نگرانی کم والدین از مخاطرات فضای مجازی
مدیرکل ساماندهی حکمرانی فرهنگی مرکز ملی فضای مجازی با اشاره به نتایج پیمایش این مرکز درباره وضعیت استفاده کودکان و نوجوانان از فضای مجازی گفت:
اکثریت مطلق افراد پنج تا ۱۶ سال در کشور از این فضا استفاده میکنند؛ برخی با وسایل شخصی و برخی با تلفن همراه یا تجهیزات والدین. همچنین با افزایش سن، مالکیت وسیله شخصی در میان آنها بیشتر میشود.- آرش وکیلیان، مدیرکل ساماندهی حکمرانی فرهنگی مرکز ملی فضای مجازی
به گفته وکیلیان، ۲۴ درصد کودکان و نوجوانان از فیلترشکن استفاده میکنند. او همچنین سطح نگرانی والدین ایرانی درباره مخاطرات فضای مجازی را کمتر از حد متعارف در سایر کشورها دانست و بر ضرورت افزایش آگاهی خانوادهها در این زمینه تأکید کرد.
او با اشاره به سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی که سال ۱۴۰۰ در شورای عالی فضای مجازی به تصویب رسید، افزود: «در این سند برای دستگاههای مختلف وظایفی تعیین شده است. همچنین برنامه جامع سواد فضای مجازی در مهرماه سال گذشته ابلاغ شد تا با ایجاد هماهنگی میان دستگاههای مسئول و تأمین اعتبارات، زمینه اجرای اقدامات مؤثرتر فراهم شود.»
برنامهریزی برای توانمندسازی نوجوانان تحت پوشش بهزیستی
وکیلیان یکی از محورهای همکاری با سازمان بهزیستی را ترکیب آموزش سواد فضای مجازی با حمایت و مراقبت از نوجوانان دانست و توضیح داد که در کنار آموزش و آگاهسازی، باید به توانمندسازی اقتصادی نوجوانان نیز توجه شود.
او میگوید برخی مدلهای همکاری با شرکتها امکان آموزش مهارت و فراهمکردن زمینه اشتغال نوجوانان را بدون نیاز به تزریق مستقیم اعتبار دولتی فراهم میکنند تا آنها پس از گذراندن دورههای آموزشی و رسیدن به سن قانونی، به استقلال اقتصادی دست یابند.
به گفته مدیرکل ساماندهی حکمرانی فرهنگی مرکز ملی فضای مجازی، نمونههایی از این طرحها در تهران در حال اجراست و میتوان با گسترش همکاری میان دستگاهها و شرکتها، زمینه استفاده نوجوانان تحت پوشش بهزیستی از این ظرفیتها را فراهم کرد.
وکیلیان در پایان تاکید کرد که ترکیب آموزش سواد فضای مجازی، مراقبت در برابر آسیبها و توانمندسازی اقتصادی میتواند به کاهش آسیبهای اجتماعی و افزایش خوداتکایی نوجوانان کمک کند. مرکز ملی فضای مجازی نیز برای مشارکت در اجرای برنامههای مشترک و متناسبسازی آنها با نیازهای جامعه هدف بهزیستی اعلام آمادگی کرده است.