بهره‌برداری از ۷۹۴۷ پروژه ارتباطی با سرمایه‌گذاری ۳۶ هزار میلیارد تومان؛ کدام بخش‌ها توسعه یافتند؟

هفت هزار و ۹۴۷ پروژه ارتباطات و فناوری اطلاعات با مجموع سرمایه‌گذاری ۳۶ هزار میلیارد تومان در مراسم «یک ایران متصل» به بهره‌برداری رسید. این مراسم با حضور مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری و ستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات برگزار شد.

بر اساس اعلام وزارت ارتباطات، پروژه‌های افتتاح‌شده طیف گسترده‌ای از توسعه شبکه ملی اطلاعات، فیبر نوری و ارتباطات سیار تا خدمات پستی و بانکی، پژوهش، هوش مصنوعی، دولت هوشمند و فناوری فضایی را در بر می‌گیرند. بخش عمده تعداد پروژه‌ها به طرح‌های شرکت مخابرات ایران و اپراتورهای تلفن همراه اختصاص دارد.

در بخش شرکت ارتباطات زیرساخت، فاز سوم تکمیل شبکه IP ملی در ۳۱ استان افتتاح شد. این مرحله شامل ۱۰ پروژه با سرمایه‌گذاری ۲۷٫۵ میلیون یورو، معادل حدود ۴٫۹ هزار میلیارد تومان است.

در قالب طرح خدمات عمومی اجباری ارتباطات یا USO، تعداد ۳۵۸ روستا در ۲۷ استان با سرمایه‌گذاری ۴٫۱ هزار میلیارد تومان به شبکه ملی اطلاعات و اینترنت پرسرعت متصل شدند. این طرح همه استان‌های کشور به‌جز تهران، قم، بوشهر و سمنان را شامل می‌شود.

شرکت مخابرات ایران ۵ هزار و ۳۲۵ پروژه توسعه‌ای را با سرمایه‌گذاری ۱۲ هزار میلیارد تومان در سراسر کشور به بهره‌برداری رساند. توسعه فیبر نوری، سیستم‌های انتقال، سوئیچ و دیتا و همچنین تجهیزات تأمین برق، ساختمان‌ها و تأسیسات ارتباطی، محورهای اصلی این پروژه‌ها هستند.

همراه اول نیز حدود هزار و ۲۰۰ پروژه افزایش ظرفیت و توسعه شبکه سیار، ایجاد سایت‌های جدید و توسعه سامانه‌های ارتباطی را با سرمایه‌گذاری ۶٫۱ هزار میلیارد تومان افتتاح کرد. وزارت ارتباطات اعلام کرده است این پروژه‌ها ۱۰۵ فرصت شغلی ایجاد کرده‌اند.

ایرانسل نیز با سرمایه‌گذاری ۲٫۸۳ هزار میلیارد تومان، ۹۴۶ پروژه ارتباطی را به بهره‌برداری رساند. این پروژه‌ها شامل راه‌اندازی ۱۴۶ سایت جدید 3G، 4G و 5G در ۲۱ استان و ارتقای فناوری ۸۰۰ سایت ارتباطی هستند.

رایتل نیز ۴۱ سایت جدید LTE و 3G را با سرمایه‌گذاری ۲۹۷ میلیارد تومان در ۱۶ استان راه‌اندازی کرد. فناپ تلکام هم با سرمایه‌گذاری ۱۸۳ میلیارد تومان، ۹ پروژه فیبر نوری را به بهره‌برداری رساند.

پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز پنج طرح مرتبط با ایجاد و توسعه آزمایشگاه‌های تخصصی را افتتاح کرد.

شرکت خدمات هوایی پیام ۸ پروژه را با سرمایه‌گذاری ۲٫۴ هزار میلیارد تومان در منطقه ویژه اقتصادی پیام به بهره‌برداری رساند.

آماده‌سازی زیرساخت و راه‌های دسترسی یک محدوده ۲۵ هکتاری، توسعه شبکه گاز شهری و احداث ایستگاه TBS، توسعه شبکه آب و فاضلاب بهداشتی در بخش‌هایی از فاز پنجم و اجرای میکروداکت‌گذاری شبکه مخابراتی منطقه ویژه، از پروژه‌های این بخش هستند.

تولید تابلوهای اتوماسیون کنترل صنعتی، توسعه سیستم‌های هوشمند اعلام و اطفای حریق و احداث دو نیروگاه خورشیدی نیز در منطقه ویژه اقتصادی پیام انجام شده است.

شرکت ملی پست با سرمایه‌گذاری ۸۰ میلیارد تومان، ساختمان پستی هرمزگان را بهسازی و سامانه‌های سورتینگ هرمزگان و کرمان را راه‌اندازی کرد.

پست‌ بانک ایران نیز ۳۷ پروژه را با سرمایه‌گذاری ۱۳۰ میلیارد تومان افتتاح کرد. راه‌اندازی ۳۳ باجه بانکی روستایی، تسهیلات غیرحضوری «همتا»، بانکداری شرکتی «پرو»، کارت اعتباری «خانه سبز» و شعبه پیشوا در میان این پروژه‌ها قرار دارند.

در بخش فضایی، پژوهشگاه فضایی ایران ۹ پروژه را با سرمایه‌گذاری ۱۳۶ میلیارد تومان به بهره‌برداری رساند. زون‌های فضایی کرمان و گلستان به‌عنوان مراکز رشد فضایی راه‌اندازی شدند. نسخه اولیه هاب ملی سنجش از دور و آزمایشگاه حرارت نیز رونمایی شدند و آزمایشگاه‌های باتری و مغناطیس بار دیگر به بهره‌برداری رسیدند.

سازمان فناوری اطلاعات ایران هفت پروژه را در حوزه دولت هوشمند و زیرساخت‌های دیجیتال افتتاح کرد. ابر دولت مشهد، جویشگر تخصصی خدمات دولت مبتنی‌بر هوش مصنوعی، درگاه مشارکت الکترونیکی، درگاه اطلاع‌رسانی خدمات دولت و سامانه «دیده‌بان» از پروژه‌های این بخش هستند.

گزارش رتبه‌بندی آمادگی دیجیتال در حوزه کشاورزی، مدل سنجش بلوغ سامانه‌های ستادی و مشترک و «سامانه زمین» نیز معرفی شدند. سامانه زمین، یک پلتفرم اطلاعات و خدمات مکانی است که طرح آزمایشی صدور مجوز واگذاری اراضی بر بستر بلاکچین را نیز شامل می‌شود.

احسان چیت‌ساز، معاون وزیر ارتباطات گفت «یک ایران متصل» صرفا به معنای افزایش تعداد سایت‌ها، مراکز داده و سامانه‌ها نیست. به گفته او، در چنین برنامه‌ای محل زندگی نباید دسترسی دیجیتال شهروندان را تعیین کند؛ روستا باید به آموزش و بازار دسترسی داشته باشد، کسب‌وکار کوچک بتواند از خدمات ابری و مالی استفاده کند و دولت نیز خدمات عمومی را ساده‌تر و سریع‌تر ارائه دهد.

او با اشاره به تهدید فیزیکی حدود ۵۰۰ سایت ارتباطی و حملات سایبری ماه‌های گذشته گفت همکاری شرکت‌های دولتی، اپراتورهای خصوصی، شرکت‌های دانش‌بنیان و نیروهای میدانی به حفظ پایداری ارتباطات و تداوم خدمات کمک کرده است.

معاون وزیر ارتباطات همچنین بر حرکت دولت به‌سمت «تنظیم‌گری مشارکتی» تاکید کرد. در این الگو، دولت به‌جای مالکیت و اجرای مستقیم همه پروژه‌ها، نقش تنظیم‌گر، سازمان‌دهنده و هماهنگ‌کننده را بر عهده می‌گیرد و سرمایه‌گذاری و اجرای پروژه‌ها با مشارکت مردم و بخش خصوصی انجام می‌شود.

او ثبات مقررات، اعتبار قراردادها، رقابت سالم و دسترسی به بازار را پیش‌شرط‌های جذب سرمایه‌گذاری بلندمدت دانست و تأکید کرد افتتاح پروژه‌ها پایان مسئولیت دولت نیست. پس از بهره‌برداری باید مشخص شود کیفیت شبکه چه اندازه افزایش یافته، چند روستا خدمات پایدار دریافت کرده‌اند، زمان ارائه خدمات دولتی چقدر کاهش یافته، چه میزان سرمایه خصوصی جذب شده و چند شغل باکیفیت ایجاد شده است.