علاقه‌مندی به تکنولوژی هیچ‌وقت سرگرمی ارزانی نبوده و این روزها قیمت تجهیزات شبکه و ذخیره‌سازی از همیشه بیشتر شده است. به همین دلیل، پیش از خرید دستگاه جدید، بررسی کنید که آیا می‌توان از همان چیزی که در خانه است استفاده‌ی بهتری کرد یا نه. یکی از بهترین نمونه‌های این موضوع، تبدیل روتر خانگی به یک NAS (مخفف Network Attached Storage یا حافظه متصل به شبکه) کوچک است.

اگر تا امروز فکر می‌کردید برای داشتن فضای ذخیره‌سازی اشتراک‌گذاری‌شده در خانه حتماً باید دستگاه NAS جداگانه بخرید، این مقاله را از دست ندهید.

قبل از وصل کردن فلش مموری، فایل‌سیستم را چک کنید

اگر هارد اکسترنال یا فلش مموری اضافه در خانه دارید، می‌توانید از آن‌ها برای ساخت فضای ذخیره‌سازی تحت شبکه استفاده کنید. البته باید پیش‌از هر چیز، فایل‌سیستم فلش USB یا هارد خود را بررسی کنید. کامپیوترهای امروزی معمولاً با فرمت‌های مختلف مشکلی ندارند، اما روترها این‌قدر انعطاف‌پذیر نیستند و پشتیبانی از فایل‌سیستم‌ها بین مدل‌های مختلف فرق می‌کند. به‌طور کلی، فرمت‌های NTFS ،FAT32 ،exFAT و گاهی +HFS (برای مک) روی اکثر روترها پشتیبانی می‌شوند.

  • اگر بیشتر دستگاه‌های خانه‌تان ویندوزی هستند و روتر از NTFS پشتیبانی می‌کند، این فایل‌سیستم معمولاً انتخاب مناسبی است.
  • فرمت FAT32 روی اکثر دستگاه‌ها کار می‌کند، اما محدودیت حجم فایل تا ۴ گیگابایت دارد و برای ذخیره‌ی فایل‌های حجیم مثل فیلم یا پشتیبان‌گیری گزینه‌ی مناسبی نیست.
  • فرمت exFAT ترکیب خوبی از سازگاری بالا و نبود محدودیت حجم فایل است، به شرطی که روتر از آن پشتیبانی کند.

نکته‌ی دیگر اینکه سازگاری فایل‌سیستم فقط بین روتر و درایو اهمیت دارد، نه بین کامپیوترهای شما و درایو USB، زیرا روتر مستقیماً با فضای ذخیره‌سازی USB در ارتباط است و سایر کامپیوترها فقط با خود روتر و از طریق پروتکل شبکه صحبت می‌کنند.

مراحل فعال‌سازی اشتراک‌گذاری فایل روی مودم

مسیر دقیق تنظیمات اشتراک‌گذاری فایل در هر برند و مدل مودم کمی متفاوت است، اما برای اینکه با نمونه‌ی واقعی و دقیق آشنا شوید، مراحل زیر را روی یکی از مدل‌های محبوب مودم تی پی لینک یعنی TD-W9970 بررسی می‌کنیم. روند کلی در بیشتر مودم‌هایی که این قابلیت را دارند، تقریباً مشابه است:

  • درایو USB (هارد اکسترنال یا فلش مموری) را به پورت USB مودم وصل کنید.
  • از طریق مرورگر وارد پنل مدیریت (Web Management) مودم‌ شوید که در اکثر مواقع http://192.168.0.1 است.
  • به مسیر USB Settings > USB Mass Storage بروید و مطمئن شوید که مودم، دستگاه USB را شناسایی کرده است.
  • به بخش USB Settings > User Accounts بروید و برای کنترل دسترسی به فایل‌ها، نام کاربری و رمز عبور تعریف کنید. در این بخش معمولا چند سطح کاربری از جمله یک Super User وجود دارد که هم امکان خواندن و هم نوشتن روی فایل‌ها را دارد.
  • برای اعمال تنظیمات اصلی اشتراک‌گذاری، به بخش USB Settings > Storage Sharing بروید. اگر می‌خواهید کل فضای ذخیره‌سازی بدون نیاز به نام کاربری در دسترس همه‌ی اعضای شبکه باشد، گزینه‌ی Anonymous access to all the volumes را فعال کنید. اگر ترجیح می‌دهید فقط یک پوشه‌ی خاص و با ورود نام کاربری و رمز عبور به اشتراک گذاشته شود، همین گزینه را غیرفعال بگذارید.
  • برای اضافه‌کردن پوشه‌ی مشخص، روی Add New Folder کلیک و سپس با گزینه‌ی Browse پوشه یا درایو مورد نظر را انتخاب کنید و در پایان Apply را بزنید.
پنل تنظیمات دسترسی کاربران به پوشه‌های اشتراک‌گذاری شده در سرویس NAS
رابط کاربری تنظیمات مدیریت دسترسی کاربران به فضای ذخیره‌سازی در روتر برای تبدیل آن به یک NAS کوچک
جدول مدیریت دسترسی کاربران (User Access) در رابط کاربری تنظیمات ذخیره‌سازی
پنل مدیریت پوشه‌ها و سطوح دسترسی کاربران در تنظیمات شبکه و ذخیره‌سازی روتر
پنل تنظیمات Storage Sharing برای اشتراک‌گذاری فایل‌های ذخیره شده در USB
رابط کاربری تنظیمات اشتراک‌گذاری فایل در روتر برای تبدیل آن به یک ذخیره‌ساز شبکه (NAS)
پنل مدیریت حساب‌های کاربری (User Accounts) برای تنظیمات سرور ذخیره‌سازی و FTP
رابط کاربری تنظیمات دسترسی کاربران در تنظیمات NAS روتر برای مدیریت اشتراک‌گذاری فایل‌ها

در مودم TD-W9970، سقف تعداد پوشه‌های قابل اشتراک‌گذاری ۱۰ تا است و اگر به این سقف رسیدید، باید یکی از پوشه‌های قبلی را حذف و پوشه‌ی جدیدی اضافه کنید.

بعد از اتمام تنظیمات، به این شکل به پوشه‌های اشتراک‌گذاشته‌شده دسترسی پیدا می‌کنید:

در ویندوز ازطریق منوی استارت یا با کلیدهای ترکیبی Win+R وارد Run شوید و در آن آدرس زیر را وارد کنید:

\(IP Address) or \(IP Address)\(Share Name)

برای مثال:

\192.168.1.1 or \192.168.1.1photo

در مک اواس از منوی Go گزینه‌ی Connect to Server را انتخاب و آدرس زیر را وارد کنید:

smb://(IP Address) or smb://(IP Address)/(Share Name).

برای مثال:

smb://192.168.1.1 or smb://192.168.1.1/photo

از این به بعد، انتقال فایل بین دستگاه‌ها و فضای ذخیره‌سازی مشترک به همان سادگی کپی و پیست معمولی است.

پورت USB مودم چه کاربردی دارد؟

اگر مودم شما پورت USB دارد، به احتمال زیاد تا الان از آن استفاده‌ای نکرده‌اید زیرا بسیاری از کاربران فقط با پورت‌های اترنت کار دارند. همین پورت می‌تواند مودم را به فضای ذخیره‌سازی شبکه‌ای تبدیل کند. بسیاری از روترها از قابلیتی به نام اشتراک‌گذاری USB پشتیبانی می‌کنند که باید هارد اکسترنال یا فلش مموری را به این پورت وصل کنید تا فایل‌های داخل آن ازطریق تمام دستگاه‌های متصل به شبکه‌ی خانگی در دسترس قرار بگیرند. در عمل، همین کار شما را به NAS (فضای ذخیره‌سازی متصل به شبکه) ساده و ابتدایی می‌رساند.

هنگام خرید مودم برای بررسی قابلیت اشتراک‌گذاری فضای ذخیره‌سازی، باید روی جعبه یا در دفترچه‌ی راهنمای آن را بررسی کنید. ویژگی مذکور با نام‌های متفاوتی ازجمله USB Storage Sharing ،Samba ،SMB Sharing ،ReadySHARE (نتگیر)، AiDisk (ایسوس) یا Network Place مشخص می‌شود.