کاوشگران کایت‌سوار جنوبگان در دل یخ‌ها با صحنه‌ای غیرمنتظره روبرو شدند

متیو توردور، کاوشگر حرفه‌ای، و هایدی سوِوستره، یخ‌شناس، سفر خود را در دل قطب جنوب آغاز کرده‌اند. آن‌ها با استفاده از کایت‌هایی که می‌توانند آن‌ها را با سرعت بیش از ۳۵ کیلومتر در ساعت حرکت دهند، اسکی می‌کنند و سورتمه‌هایی حمل می‌کنند که رادار زمین‌نفوذ روی آن‌ها نصب شده است. این رادار قادر است برف و یخ را تا عمق ۴۰ متری اسکن کند و اطلاعات دقیقی درباره ساختار یخچال‌های قطبی ارائه دهد.

اولین لحظه عجیب و سورئال سفر دو کاوشگر زمانی رخ داد که در دل بیابان وسیع سفید جنوبگان، تپه‌ای کوچک در افق مشاهده کردند. وقتی به آن نزدیک شدند، سر طلایی تندیسی از ولادیمیر لنین را دیدند که هیئتی از شوروی سال‌ها پیش در دورترین نقطه جنوبگان قرار داده بود. هایدی سوِوستره می‌گوید: «نزدیک بود اشک در چشمانم جمع شود. احساس کوچکی و فروتنی عجیبی می‌کردیم و دیدن لنین تنها در وسط ناکجا آباد واقعاً تأثیرگذار بود.»

به‌گزارش نیوساینتیست،‌ هدف این سفر ۴۰۰۰ کیلومتری، جمع‌آوری داده‌هایی است که می‌تواند به دانشمندان کمک کند تا آینده یخچال‌های جنوبگان را در جهان گرم‌شونده پیش‌بینی کنند. افزایش دما و ذوب یخ‌ها در سواحل و افزایش بارش برف در داخل قاره، دو عامل متضاد هستند که دانشمندان می‌خواهند تاثیر خالص آن‌ها را روی توده یخی بفهمند.

اندازه‌گیری‌های ماهواره‌ای می‌تواند سرنخ‌هایی بدهد، اما داده‌های دقیق و میدانی توردور و سوِوستره بسیار ارزشمند است. مارتین سیگرت از دانشگاه اگزتر در بریتانیا می‌گوید: «در محدوده هزار کیلومتر در هر جهت، هیچ انسانی نیست. بنابراین دسترسی به چنین اطلاعاتی بسیار نادر است و برای تفسیر داده‌های ماهواره‌ای درباره رشد یا کاهش توده یخی، واقعا به آن‌ها نیاز داریم.»

دو کاوشگر سه ماه فرصت دارند تا از پایگاه هوایی نووو در شرق جنوبگان به هِرکولس اینلت در غرب قاره برسند. بعد از پایان تابستان قطبی، پروازها متوقف می‌شوند و بازگشت امکان‌پذیر نخواهد بود.

متیو توردور پیش از این، در سال ۲۰۱۹ و در سن ۲۷ سالگی، جوان‌ترین فردی بود که به تنهایی و بدون کمک تا جنوبگان اسکی کرده بود. او تصمیم گرفت این بار ماجراجویی خود را با علم ترکیب کند. توردور می‌گوید: «استفاده از کایت خیلی بهتر بود. می‌توانستیم مسافت بیشتری طی کنیم و به مناطق دورتر قاره برویم و کار علمی انجام دهیم.»

به طور معمول، برای نقشه‌برداری زیرسطحی یخ‌ها از هواپیما استفاده می‌شود، اما گاهی محققان رادار زمین‌نفوذ را پشت تراکتورها می‌کشند تا داده‌های دقیق‌تر به دست آورند. سفر این دو کاوشگر با کایت، یکی از طولانی‌ترین بررسی‌های تاریخ با رادار زمین‌نفوذ خواهد بود. آن‌ها قصد دارند راداری قوی‌تر را از قطب جنوب بکشانند که قادر است تا دو کیلومتر زیر یخ نفوذ کند و لایه‌های قدیمی یخ شرق قاره را تا غرب آن دنبال کند.

اطلاعات جمع‌آوری‌شده می‌تواند پاسخ دهد که آیا غرب جنوبگان (جایی که یخ کافی برای افزایش سطح دریا تا پنج متر دارد) در دوره‌های گرم گذشته کاملاً ذوب شده است یا نه. همیش پریچارد از مؤسسه تحقیقاتی بریتانیا در قطب جنوب می‌گوید: «این موضوع مهم است، چون نشان می‌دهد آیا توده یخی در برابر تغییرات اقلیمی امروز پایدار است یا نه.»

سفر کاوشگران بسیار دشوار و چالش‌برانگیز است. توردور و سوِوستره مجبور شده‌اند تقریباً هزار کیلومتر از تپه‌های برفی ناهمواری که باد آن‌ها را شکل داده و حرکت روی آن‌ها دشوار است و حتی می‌تواند تجهیزات روی سورتمه‌ها را خراب کند، عبور کنند.

برای حفظ آرامش و تمرکز، سوِوستره به کتاب‌های صوتی گوش می‌دهد. یکی از آن‌ها بدترین سفر جهان نوشته اپسلی چری-گراوارد است که داستان عبور طاقت‌فرسای او از سکوی یخی راس در سال‌های ۱۹۱۰ تا ۱۹۱۳ را روایت می‌کند. او در این مسیر تلاش کرد با گروه رابرت فالکون اسکات ملاقات کند، اما آن‌ها کیلومترها دورتر یخ زدند و جان باختند. سوِوستره می‌گوید: «آن‌ها در چادرهایشان با دمای منفی ۶۵ درجه زندگی می‌کردند. من فکر کردم، خوب است، دیگر از منفی ۲۸ درجه چادرم شکایت نخواهم کرد.»