سنگاپور در تلاشی برای غلبه بر محدودیتهای شدید مصرف آب و برق، دیتاسنتر جدیدی را در دانشگاه ملی سنگاپور راهاندازی کرد که به جای تراشههای سیلیکونی سنتی، از سلولهای زندهی مغز انسان برای پردازش دادهها استفاده میکند. این مرکز که با همکاری استارتاپ بیوتکنولوژی استرالیایی Cortical Labs و اپراتور دیتاسنتر DayOne شکل گرفته، از ۲۶ تیر ۱۴۰۵ فعالیت خود را آغاز کرده است.
این مرکز در حال حاضر شامل ۲۰ واحد کامپیوتر بیولوژیکی به نام CL1 است. تکنسینهای آزمایشگاه هر سه روز یکبار سلولهای مغزی را با ترکیبی از شکر، مواد مغذی میکروبی و بافرهای pH تغذیه میکنند و یک دستگاه مخلوطکن، گاز و اکسیژن و نیتروژن و دیاکسید کربن مورد نیاز برای بقای آنها را تأمین میکند.
هر واحد CL1 حداقل ۲۰۰ هزار نورون آزمایشگاهی رشدیافته را روی یک تراشهی سیلیکونی مجهز به الکترود جای داده است. این نورونها که از برنامهریزی مجدد سلولهای خونی به دست آمدهاند، سیگنالهای الکتریکی را با کامپیوتر مبادله میکنند تا فعالیت عصبی آنها به قدرت پردازش واقعی تبدیل شود.
چانگ هان ونگ، بنیانگذار و مدیرعامل Cortical Labs، گفت: «دیتاسنترهای بیولوژیکی برای کاربردهایی که مجموعهدادهها در آنها محدود و شرایط بسیار غیرقابلپیشبینی است، کارایی بهتری دارند. دادههای کافی در دنیای واقعی وجود ندارد تا بتوانیم با استفاده از سرورهای سنتی، رباتهای انساننما را برای انجام تمام کارهای مورد نیاز آموزش دهیم.»
ونگ همچنین اشاره کرد که این سیستمها برای شناسایی ناهنجاریهای امنیت سایبری بدون نیاز به کلاندادهها بسیار مناسب هستند. با این حال، او تأیید کرد که تراشههای سیلیکونی سنتی همچنان برای محاسبات سریع، دقیق و تکرارپذیر که پایه و اساس مدلهای زبانی بزرگ مانند ChatGPT را تشکیل میدهند، بسیار برتر هستند.
یکی از مزایای بزرگ این فناوری، مصرف بسیار پایین انرژی است. هر واحد CL1 با احتساب سیستمهای پشتیبانی حیات، تنها ۳۰ وات برق مصرف میکند که از یک ماشینحساب دستی هم کمتر است. در مقابل، یک تراشهی هوش مصنوعی مانند انویدیا H100 SXM میتواند تا ۷۰۰ وات برق مصرف کند و یک سرور معمولی دیتاسنتر شامل هشت تراشهی H100، حدود ۱۰ هزار و ۲۰۰ وات انرژی میکشد.
مشتریان تجاری و دانشگاهی در حال حاضر برای دسترسی به منابع پردازشی یک واحد CL1، ماهانه ۲ هزار و ۲۰۰ دلار پرداخت میکنند که تقریبا نصف هزینهی اجارهی یک تراشهی هوش مصنوعی ردهبالا در پلتفرمهای ابری بزرگ است.