رهام؛ سراب یا آینده‌ای روشن برای دومین صنعت بزرگ کشور

چندی پیش در نمایشگاه خودروی شیراز، سایپا از رهام رونمایی کرد که اگر ادعاهای پیرامون این خودرو و پلتفرم S100 درست باشد، می‌توان به آينده‌‌ی صنعت خودروی کشور امیدوار بود.

اردیبهشت سال ۱۳۴۰ هجری شمسی، برادران کاشانچی با تاسیس کارخانه‌ای در ابتدای جاده‌ی آبعلی، اقدام به تولید یکی از محصولات شرکت فیات با نام فیات ۱۱۰۰ نمودند. این آغاز فعالیت شرکت سایپا بود.

Saipa

در سال ۱۳۴۵، کلنگ ساخت شرکت ایرانی تولید سیتروئن در محل کنونی شرکت سایپا به زمین زده شد. مالکیت این کارخانه در اختیار یک ارمنی لبنانی تبار به نام آنتوان آیسه بود. آنتوان آیسه در سال ۱۳۴۴، زمین‌ محل تاسیس کارخانه (محل کنونی شرکت سایپا) در جاده مخصوص را به قیمت هر متر ۴ ریال و زمین‌های پشت کارخانه که هم‌آکنون تبدیل به اتوبان شده است را به قیمت هر متر ۳۰ شاهی (هر ریال ۲۰ شاهی است) خریداری می‌کند. آنتوان آیسه در این کارخانه کار مونتاژ یکی از محصولات سیتروئن به نام دیان ۶ (Dyane 6) که خودرویی ۲ سیلندر بود را آغاز می‌کند؛ این خودرو در ایران ژیان نام گرفت. بعد از چند سال به لطف پسر آنتوان آیسه، خط تولید رنو ۵ در کارخانه به راه می‌افتد و نام شرکت از «شرکت ایرانی تولید سیتروئن»، به «شرکت ایرانی تولید اتومبیل» که مخفف فرانسوی زبان آن سایپا نامیده شد، تغییر کرد.

saipa

حال و پس از گذشت چیزی بالغ بر ۵۷ سال از تاسیس شرکت سایپا (البته خود شرکت سایپا، زمان تاسیس شرکت را سال ۱۳۴۵ می‌داند و ۱۳۴۰ را قبول ندارد)، این شرکت بعد از تلاش‌ها و تجربه‌هایی که در راه طراحی، ساخت و تولید پلتفرم‌های نسبتا قدیمی X100 و X200 داشته است، مگاپلتفرمی با نام (SP100 - سایپا پلتفرم ۱۰۰) را معرفی می‌کند که طبق ادعای این شرکت، از بروزترین دانش فنی در این زمینه بهره گرفته شده و تمام پارامترهای بروز را دارا است.

سایپا تا به حال اطلاعات چندانی درباره‌ی مگاپلتفرم SP100 در اختیار هیچ رسانه‌ای قرار نداده است؛ این شرکت اعلام می‌کند که منتشر نشدن اطلاعات کامل، از سیاست‌های کلی سایپا است.

به هر حال با وجود تلاش‌های زیاد گروه زومیت در راستای تهیه‌ی مطالب مفید در راستای اطلاع‌رسانی مناسب به مخاطبان، ما نیز تابه حال نتوانسته‌ایم جزئیات کاملی در این باره کسب کنیم. با این حال در ادامه‌ی مقاله اطلاعات موجود در خصوص جزئیات سایپا رهام و پلتفرم SP100 را خدمت شما مخاطبان عزیز تقدیم می‌کنیم.

طراحی

اولین محصول طراحی شده بر پایه‌ی پلتفرم SP100، رهام نام دارد. رهام از نظر طراحی بیرونی برخلاف سایر خودروهای ملی و خیلی از چینی‌ها، از طراحی پخته‌تر و هماهنگی بهره می‌برد. در خصوص طراحی بدنه، گفته‌هایی مبنی بر کپی‌برداری از خودروهایی مانند گریت‌وال ولکس C30 و برلیانس سری H وجود دارد که در بعضی از قسمت‌ها تقریبا غیرقابل انکار است.

سایپا رهام Saipa Roham

در نمای جلو از شاهین ایرانی الهام گرفته شده است. که میزان موفقیت این الهام‌ گیری نسبتا بالاست و چهره‌ی نسبتا خشنی را ایجاد کرده است. در نمای جانبی، طراحی هماهنگ است و به کمک خطوط نرم و احجام بی‌شکل، طرحی پخته خلق شده‌ است. هرچند بی‌شباهت به محصولات جدید هیوندای-کیا که به کمک زبان طراحی جدید این شرکت نسل عوض کرده‌اند، نیست. در نمای عقب، شایعاتی بر کپی برداری وجود دارد، اما چراغ‌ها که اصلی‌ترین مولفه‌ی نمای پشت است، توسط یک شرکت داخلی با یک قرارداد دوطرفه طراحی شده است.

چراغ‌های جلو و عقب هردو از فناوری LED بهره می‌برند و چراغ روشنایی در روز و مه‌شکن نیز وجود دارد.

سایپا رهام Saipa Roham

سایپا رهام Saipa Roham

پیشرانه

سایپا در این بخش، به دلیل عدم داشتن دانش کافی در حوزه‌ی طراحی پیشرانه و جعبه‌دنده، به کمک گرفتن از شرکای خارجی روی آورده است. برلیانس، در محصولات سری H خود که در شرکت پارس‌خودرو نیز مونتاژ می‌شود، از پیشرانه‌ی ۴ سیلندر ۱۵۰۰ سی‌سی و ۱۶ سوپاپ با نام BM15 بهره می‌برد که توانایی تولید ۱۰۳ اسب‌بخار توان و ۱۳۸ نیوتون‌متر گشتاور دارد که نمونه‌ی چندان توانمندی به شمار نمی‌رود و نارضایتی بسیاری از مشتریان از این پیشرانه، سایپا را مجبور به تدبیر فکر چاره‌ای کرد. به همین منظور سال گذشته، دومین خودروساز بزرگ کشور تصمیم بر ارتقای این پیشرانه و به کمک هیوندای، مهندسانی که در قالب پروژه‌ی پلتفرم ملی با آن‌ها همکاری کرده بود، گرفت. حاصل این همکاری پیشرانه‌ای به نام BM15L و حجم ۱۶۵۰ سی‌سی است که مجهز به فناوری VVT است و توانایی تولید ۱۱۳ اسب‌بخار قدرت و ۱۵۴ نیوتون‌متر گشتاور دارد. سایپا بدین ترتیب و توافق با برلیانس امتیاز این پیشرانه را خریداری کرده است.

رهام در دو نسخه با جعبه‌دنده دستی و خودکار به بازار عرضه می‌شود

در خصوص جعبه‌دنده، سایپا در نظر دارد رهام را در دو نسخه‌ی دستی و خودکار به بازار عرضه کند. گیربکس دستی پنج سرعته از شرکتی چینی تامین خواهد شد که امتیاز  آن به صورت کامل همراه با دانش فنی توسط سایپا خریداری شده است و به گفته‌ی مدیران این شرکت، مراحل داخلی‌سازی در حال انجام است.

سایپا رهام Saipa Roham

امتیاز گیربکس اتوماتیک هیوندای پاورتک نیز خریداری شده است، اما سایپا نتواسته دانش فنی آن را بخرد

در خصوص جعبه‌دنده‌ی خودکار نیز هیوندای پاورتک به درخواست سایپا، نمونه‌ای ۶ سرعته برپایه‌ی مدل ۴ سرعته‌ی فعلی خود (احتمالا همان گیربکسی که در دنا اتوماتیک به کار گرفته می‌شود) توسعه داده است. این گیربکس قرار است ابتدا به صورت کامل و سپس به صورت CKD و در نهایت به ساخت کامل داخلی برسد. امتیاز این گیربکس نیز توسط سایپا خریداری شده است، اما این شرکت موفق به خرید دانش فنی آن نشده است.

شاسی، تعلیق، اکسل و سیستم ترمز

در دولت دهم در راستای ایجاد همکاری بین صنعت و دانشگاه، پروژه‌ای با عنوان پلتفرم ملی تعریف شد. مرکز این تحقیقات در دانشگاه علم و صنعت ایران شکل گرفت. دانشگاه‌های تهران، امیرکبیر و خواجه نصیر نیز در این پروژه شرکت داشتند. حاصل کار بعد از شش سال کار تحقیقاتی در سال ۱۳۹۵ رونمایی شد. سایپا بخش صنعت این پروژه‌ی ملی بود. حال امروز این شرکت و با معرفی رهام، پلتفرم خود را که حاصل این پروژه و هم‌چنین استفاده از مشاوران خارجی است را رونمایی کرده و ادعا می‌کند که به دانش فنی طراحی پلتفرم دست یافته است.

خودرو پلتفرم ملی دانشگاه علم و صنعت

شاسی که گاها حتی با پلتفرم اشتباه گرفته می‌شود و بخش اسکلت اصلی خودرو را شامل می‌شود، نیز حاصل این همکاری است.

تعریف پلتفرم

 پلتفرم مجموعه‌ای از قطعات، مجموعه‌ها و حتی بخش‌هایی از خط تولید است که بین یک خانواده‌ی محصول خودرو مشترک است. در صنعت خودروسازی مدرن، با توجه به افزایش تنوع محصولات و سلایق مشتریان، توسعه‌ی جداگانه‌ی هر خودرو به صورت محصولی منحصربه‌فرد، بسیار پرهزینه و زمان‌بر خواهد بود. به همین دلیل خودروسازان جهانی با توسعه‌ی یک پلتفرم، اقدام به توسعه و تولید خودرو‌هایی در کلاس‌های مختلف روی آن می‌کنند تا در کنار کاهش هزینه‌ها، زمان به‌روز کردن سبد محصولات خود را نیز کاهش دهند. ‌در توسعه‌ی پلتفرم تمام محاسبات و موارد لازم برای تولید خودروهایی در کلاس‌های مختلف، با پیشرانه‌های متفاوت و زبان طراحی خاص، انجام می‌شود تا حتی در آینده امکان به‌روز کردن سریع و کم‌هزینه‌ی خودروها نیز فراهم باشد.

سیستم تعلیق جلوی رهام از نوع "مک فرسون" و در بخش عقب از نوع "سيستم تعليق با ميل پيچشی" است که حاصل طراحی شرکت مگاموتور (از شرکت‌های زیر مجموعه‌ی سایپا) و سایر مهندسین سایپا و از طریق همکاری با دانشگاه‌های مذکور است. طراحی اکسل‌ها و سیستم ترمز نیز حاصل همین همکاری است.

فضای داخلی

طراحی صندلی‌ها نیز در قالب پروژه‌ی پلتفرم ملی صورت گرفته است. سیستم تهویه (HVAC)، داشبورد و کنسول و رودری‌ها همگی در مرکز تحقیقات سایپا طراحی شده است. در داخل خودرو صندلی با ارگونومی مناسبی طراحی شده و به گفته‌ی مدیران سایپا در سطح خودروهای روز دنیا است. داشبورد از جنس پلاستیک خشک و پلیمر ABS ساخته شده است که البته در صورت ساخت با مواد اولیه (پلیمر پلاستیک ABS) باکیفیت، قابل قبول خواهد بود.

سایپا رهام Saipa Roham

آپشن‌ها

یکی از نکاتی که در قرارداد خرید خودروسازان همواره جای سوال دارد و نکته‌ی منحصر به فرد و خاصی به نظر می‌رسد، این جمله است که: «رنگ و آپشن‌های موجود در کاتالوگ و قرارداد، صرفا به صورت پیشنهادی بوده و ملاک، خودروی آماده‌ی تحویل است که آن هم بر مبنای برنامه‌ی تولید معین می‌شود».

با این حساب در مورد آپشن‌های رهام چندان نمی‌توان سخن گفت و برای آشنایی با آپشن‌های پیشنهادی، شما را به وب سایت شرکت سایپا ارجاع می‌دهیم.

کلام آخر

با وجود تمام کمی‌ و کاستی‌های موجود در صنعت خودروسازی کشور، این صنعت دومین نمونه‌ی بزرگ کشور است و خود را به عنوان صنعتی مادر معرفی می‌کند که یکی از اصلی‌ترین مصرف‌کننده‌‌های صنایع تولیدکننده‌ی مواد اولیه‌ی کشور به شمار می‌رود. در صنعت خودروسازی بالغ بر دو میلیون نفر به طور مستقیم و غیرمستقیم شاغل هستند. به همین دلیل، دولت‌ها با وجود انتقادهای بسیار وارد به این حوزه، دست از مدیرت و حمایت همه جانبه‌ی آن بر نداشته‌اند.

اما در پایان جای جواب یک سوال بزرگ همچنان خالی است؛ چرا با وجود دانش فنی بخش‌های مختلف طراحی یک بخش خودرو در هر کدام از دو خودروساز ( ایپکو در بحث پیشرانه و سایپا در حوزه پلتفرم)، همکاری بین این دو شرکت برای پیشرفت هرچه سریع‌تر انجام نمی‌گیرد؟ حال آن که سهام‌دار اصلی و مدیر هر دو شرکت، شرکت گسترش و نوسازی صنایع ایران به عنوان نهادی دولتی، است.

منبع زومیت

از سراسر وب

  دیدگاه
کاراکتر باقی مانده
تبلیغات

بیشتر بخوانید