تقویت وای‌فای در طبقات و گوشه‌های خانه: رنج اکستندر بخریم یا وای‌فای مش؟

اگر خانه‌تان چند طبقه است، دیوارهای ضخیم دارد یا اتاق‌هایش از مودم دور هستند، احتمالاً این شرایط را تجربه کرده‌اید که سرعت اینترنت کنار مودم عالی است، اما در اتاق خواب یا طبقه بالا پخش ویدیو یا تماس تصویری قطع‌وصل می‌شود. این مشکل «نقطه‌ی کور» نام دارد و خوشبختانه برای رفع آن لازم نیست مودم را عوض کنید.

دو راه اصلی برای حل مشکل نقطه‌ی کور وجود دارد؛ رنج اکستندر و وای‌فای مش. در این مطلب توضیح می‌دهیم هرکدام چیست، کدام برای خانه شما مناسب‌تر است و چطور آن را درست نصب کنید.

سیگنال وای‌فای موج رادیویی است و با دور شدن از مودم، ضعیف‌تر می‌شود. دیوار بتنی و آجری، سقف، کابینت فلزی، آینه و حتی آکواریوم هم بخش بزرگی از سیگنال را جذب یا منعکس می‌کنند. به‌خصوص باند ۵ گیگاهرتز که اگرچه سرعت بالاتری ارائه می‌دهد اما بُرد کمتری دارد و از موانع سخت‌تر عبور می‌کند.

راه‌حل ساده است: دستگاه دومی در میانه‌ی راه بگذارید که سیگنال وای‌فای را بگیرد و دوباره پخش کند. رنج اکستندر و مش هر دو همین کار را می‌کنند، اما به دو روش متفاوت.

رنج اکستندر دستگاه کوچکی است که معمولاً مستقیم به پریز برق وصل می‌شود. سیگنال وای‌فای مودم را دریافت و آن را در محدوده‌ی خودش دوباره پخش می‌کند. به همین دلیل به دستگاه مذکور «ریپیتر» هم می‌گویند.

مزایای رنج اکستندر:

• قیمت پایین، معمولاً بسیار کمتر از سیستم مش
• نصب ساده و بدون نیاز به تغییر مودم فعلی
• مناسب آپارتمان یا خانه‌ای که سیگنال وای‌فای فقط در یک نقطه از آن ضعیف است

معایب رنج اکستندر:

• بیشتر مدل‌ها یک شبکه‌ی جدا با نام متفاوت مثل Home_EXT می‌سازند. موقع جابه‌جایی در خانه باید خودتان بین دو شبکه جابه‌جا شوید.
• چون بیشتر مدل‌ها هم سیگنال می‌گیرند و هم پخش می‌کنند، سرعت آن‌ها اغلب تا حدود نصف افت می‌کند.
• هرچه مدل ارزان‌تر باشد، این افت محسوس‌تر است.

برای نصب ریپیتر مراحل زیر را دنبال کنید:

• اکستندر را موقتاً در همان اتاق مودم به برق بزنید.
• با دکمه WPS یا از طریق اپ یا پنل مدیریتی دستگاه، آن را به شبکه وای‌فای مودم وصل کنید.
• دستگاه را به نقطه میانی بین مودم و نقطه کور ببرید.
• چراغ نشانگر سیگنال را بررسی کنید. اگر قرمز یا نارنجی بود، کمی به مودم نزدیک‌ترش کنید.
• به شبکه اکستندر وصل شوید و سرعت را تست کنید.

در سیستم وای‌فای مش چند دستگاه که به آن‌ها نود (Node) می‌گوییم با هم یک شبکه‌ی واحد می‌سازند. یکی از نودها به مودم وصل می‌شود و بقیه در نقاط مختلف خانه قرار می‌گیرند. همه‌ی نودها زیر یک نام شبکه و یک رمز عبور کار می‌کنند و خودشان با هم هماهنگ هستند.

تفاوت اصلی در تجربه‌ی استفاده است. وقتی با گوشی از اتاق نشیمن به آشپزخانه و بعد به طبقه‌ی بالا می‌روید، گوشی بدون قطعی و بدون دخالت شما به نزدیک‌ترین نود وصل می‌شود. مدیریت مش از ساخت شبکه‌ی مهمان تا کنترل والدین نیز از طریق اپلیکیشن انجام می‌شود.

سیستم‌های مش بیشتر از اکستندر هزینه دارند، اما برای خانه‌های بزرگ، دوبلکس و ویلایی انتخاب منطقی‌تری‌اند.

برای نصب وای‌فای مش در محیط موردنظرتان، مراحل زیر را دنبال کنید:

• نود اصلی را با کابل شبکه به مودم یا ONT وصل کنید و روشن کنید.
• اپلیکیشن سازنده را روی گوشی نصب کنید و طبق راهنما نام شبکه و رمز را تنظیم کنید.
• نود دوم را وسط مسیر بین نود اصلی و نقطه کور به برق بزنید.
• از طریق اپ نود جدید را اضافه کنید. بیشتر اپ‌ها کیفیت اتصال بین نودها را نشان می‌دهند. اگر «ضعیف» بود، نود را نزدیک‌تر بیاورید.
• با گوشی در نقطه کور سرعت را تست کنید (مثلاً با Speedtest) و نتیجه را با کنار مودم مقایسه کنید.

برای درک اینکه رنج اکستندر برای شما مناسب است یا وای‌فای مش، به نکات زیر توجه داشته باشید.

• آپارتمان ۷۰ تا ۱۰۰ متری با یک اتاق دارای سیگنال ضعیف: یک رنج اکستندر خوب کافی است.
• خانه دوطبقه یا ویلایی: وای‌فای مش را انتخاب کنید.
• اگر اهل بازی آنلاین، تماس تصویری مداوم یا استریم 4K هستید: مش، ترجیحاً با اتصال کابلی بین نودها.
• اگر بودجه محدود است و فقط یک نقطه‌ی کور دارید: ابتدا با اکستندر شروع کنید.

بیشتر مشکلات بعد از نصب از جای‌گذاری اشتباه می‌آید، نه از کیفیت دستگاه. این چند اصل برای هر دو نوع دستگاه صدق می‌کند.

دستگاه دوم را در نقطه‌ی کور قرار ندهید. تصور رایج این است که اگر اتاق خواب وای‌فای ندارد، باید دستگاه را همان‌جا گذاشت. اما نود یا اکستندر خودش هم باید سیگنال قوی از مودم بگیرد. اگر دستگاه را در جایی قرار دهید که سیگنال مودم ضعیف است، همان سیگنال ضعیف را تقویت می‌کند. در این شرایط گوشی شما آنتن کامل را نشان می‌دهد، ولی سرعت واقعی اینترنت افتضاح است.

جای مناسب، تقریباً وسط راه است. دستگاه را بین مودم و نقطه‌ی کور قرار دهید، جایی که هنوز دست‌کم دو یا سه خط از سیگنال مودم را می‌گیرد.

نودها را خیلی نزدیک هم نگذارید. دو دستگاه در یک اتاق یا دو طرف یک راهرو روی هم تداخل پیدا می‌کنند. در این حالت گوشی هم نمی‌داند به کدام وصل شود و گاهی به دستگاه دورتر می‌چسبد.

مودم اصلی را از مخفی‌گاه درآورید. مودم یا نود اصلی داخل کابینت تلویزیون، پشت مبل، کف زمین یا کنار آکواریوم و آینه سیگنال را از همان ابتدا ضعیف می‌کند. آن را بالاتر، روی قفسه یا دیوار، و تا جای ممکن در مرکز خانه قرار دهید. اگر سرویس‌دهنده‌ی اینترنت‌تان کابل را از گوشه‌ی خانه کشیده است، مودم را با کابل شبکه‌ی بلندتر به مرکز خانه ببرید.

برای آپارتمان کوچک سه یا چهار نود لازم نیست و درواقع ضرر دارد. وای‌فای رسانه‌ی مشترک است و هر نود اضافه بخشی از زمان پخش را صرف هماهنگی با بقیه می‌کند. برای اکثر خانه‌های متوسط، یک روتر و یک نود کافی است. قبل از خرید پک سه‌تایی، اول با دو دستگاه امتحان کنید.

احتمال دارد دستگاه‌های سریع‌تر برای هماهنگی با دستگاه کندتر، سرعت خودشان را پایین بیاورند.

بهترین راه برای افزایش سرعت بین نودها یا بین مودم و اکستندر، اتصال با کابل شبکه است. در سیستم‌های مش این روش «بک‌هال سیمی» نام دارد و از هر اتصال بی‌سیمی پایدارتر و سریع‌تر است. اگر امکان کابل‌کشی ندارید، دستگاه‌های پاورلاین گزینه‌ی دیگری هستند که سیگنال شبکه را از طریق سیم‌کشی برق خانه منتقل می‌کنند، هرچند کیفیت آن‌ها به وضعیت سیم‌کشی ساختمان بستگی دارد.