ادعاهای بزرگ دربارهی توانایی هوش مصنوعی در درمان سرطان با واقعیتهای علمی فاصلهی زیادی دارد. استارتاپ زیستفناوری ویووداین اعلام کرد که صنعت کشف داروهای هوش مصنوعی با بحران جدی کمبود دادههای زیستی مواجه است و مدلهای فعلی به دادههای واقعی دسترسی ندارند.
استارتاپ Vivodyne برای حل مشکل یادشده، سامانهای به نام HIVE توسعه داده است. این سامانه که از آزمایشگاههای رباتیک ماژولار تشکیل شده، توانایی کشت ۲۰ نوع بافت بدن انسان را دارد و میتواند بهصورت خودکار داروها را روی آنها آزمایش و نتایج را بررسی کند.
فرآیند یادشده دادههای زیستی علّی ایجاد میکند؛ دادههایی که مدلهای هوش مصنوعی امروزی بهشدت به آنها نیاز دارند و در حال حاضر بیشتر از آزمایش روی حیوانات یا مطالعهی تکسلولی به دست میآیند.
آندری جورجسکو، مدیرعامل و همبنیانگذار ویووداین، میگوید: «در غیاب آزمایشهای انسانی، این مدلهای هوش مصنوعی قرار است چه کاری انجام دهند؟ آنها در نهایت سرطان را در موشها درمان خواهند کرد.»
حتی داریو آمودی، مدیرعامل آنتروپیک، نیز اعلام کرده بود که ادعاهای مربوط به درمان سرطان با هوش مصنوعی بیشتر به یک کلیشه شبیه شده تا یک واقعیت معتبر. چهرههای سرشناسی مانند سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI و دمیس هاسابیس از گوگل دیپمایند، درمان بیماریها را یکی از دستاوردهای نزدیک هوش مصنوعی معرفی کرده بودند. با این حال، نتایج واقعی همچنان ناچیز است و ابزارهای پیشرفتهای مانند آلفافولد هنوز منجر به تولید داروی جدیدی نشدهاند.
جورجسکو میگوید: «تمام آموزشهای هوش مصنوعی روی تصاویر ایستا از سلولها انجام میشود و مدلها هیچ درکی از چگونگی رسیدن سلول به آن وضعیت ندارند. به عبارت دیگر، مدل یاد میگیرد که این وضعیت سلولی الف و این وضعیت سلولی ب است، اما هرگز نمیفهمد که وضعیت ب در واقع معلول التهاب وضعیت الف است.»
جورجسکو دربارهی آیندهی توسعهی داروها میگوید: «اگر ما بهدنبال درمانهای ترکیبی هستیم، فضای جستوجو بهشدت گسترده میشود و دیگر نمیتوان تنها به روشهای تجربی تکیه کرد. شما باید بگویید من میخواهم این اثر ایجاد شود، پس چه علتی را باید فعال کنم؟ ایجاد رابطهی علّی در زیستشناسی انسانی پایه و اساس همه این تلاشها است.»